Specijacija: razlika između inačica
Prijeđi na navigaciju
Prijeđi na pretraživanje
Bot: Automatski unos stranica |
m Zamjena teksta - '<!--'''Sp(.*)'''-->' u '' |
||
| Nije prikazana jedna međuinačica | |||
| Redak 1: | Redak 1: | ||
{{evolucijska biologija}} | |||
'''Specijacija''' je [[evolucija|evolucijski]] proces kojim nastaju nove biološke [[vrsta|vrste]]. Čini se da je biolog [[Orator F. Cook]] prvi skovao termin 'specijacija' za razdvajanje loza ili "[[kladogeneza|kladogenezu]]" nasuprot "[[anageneza|anagenezi]]" ili "filetičkoj evoluciji" koja se zbiva unutar loza.<ref>{{cite journal | doi = 10.1126/science.23.587.506 | author = Cook O. F. | year = 1906 | title = Factors of species-formation | url = | journal = Science | volume = 23 | issue = 587| pages = 506–507 | pmid = 17789700 }}</ref><ref>{{cite journal | doi = 10.1086/279001 | author = Cook O. F. | year = 1908 | title = Evolution without isolation | url = | journal = American Naturalist | volume = 42 | issue = 503| pages = 727–731 }}</ref> O tome da li je [[genski drift]] manji ili veći doprinositelj u specijaciji još se raspravlja. | '''Specijacija''' je [[evolucija|evolucijski]] proces kojim nastaju nove biološke [[vrsta|vrste]]. Čini se da je biolog [[Orator F. Cook]] prvi skovao termin 'specijacija' za razdvajanje loza ili "[[kladogeneza|kladogenezu]]" nasuprot "[[anageneza|anagenezi]]" ili "filetičkoj evoluciji" koja se zbiva unutar loza.<ref>{{cite journal | doi = 10.1126/science.23.587.506 | author = Cook O. F. | year = 1906 | title = Factors of species-formation | url = | journal = Science | volume = 23 | issue = 587| pages = 506–507 | pmid = 17789700 }}</ref><ref>{{cite journal | doi = 10.1086/279001 | author = Cook O. F. | year = 1908 | title = Evolution without isolation | url = | journal = American Naturalist | volume = 42 | issue = 503| pages = 727–731 }}</ref> O tome da li je [[genski drift]] manji ili veći doprinositelj u specijaciji još se raspravlja. | ||
| Redak 25: | Redak 25: | ||
== Preporučena literatura == | == Preporučena literatura == | ||
* {{ | * {{Citiranje knjige|author = Coyne, J. A. & Orr, H. A.|title = Speciation|edition = | publisher = Sinauer Associates, Inc| year = 2004|location = Sunderlands, Massachusetts|isbn = 0-87893-089-2}} | ||
* {{ | * {{Citiranje knjige|author = Grant, V.|title = Plant Speciation|edition = 2nd Edit.| publisher = Columbia University Press| year = 1981| location = New York|isbn = 0-231-05113-1}} | ||
* [[Ernst Mayr|Mayr, E.]] (1963). ''Animal Species and Evolution''. Harvard University Press. {{ISBN|0-674-03750-2}} | * [[Ernst Mayr|Mayr, E.]] (1963). ''Animal Species and Evolution''. Harvard University Press. {{ISBN|0-674-03750-2}} | ||
* {{ | * {{Citiranje knjige|author = Marko, P. B.|title = Allopatry|edition = | publisher = Elsevier| year = 2008|location = Oxford|isbn = 978-0-444-52033-3}} | ||
* {{ | * {{Citiranje knjige|author = White, M. J. D.|title = Modes of Speciation|edition = | publisher = W. H. Freeman and Company| year = 1978| location = San Francisco, California|isbn = 0-7167-0284-3}} | ||
*[http://publishing.royalsociety.org/microgenesis Dedicated issue of ''Philosophical Transactions B'' on Speciation in microorganisms is freely available.] | *[http://publishing.royalsociety.org/microgenesis Dedicated issue of ''Philosophical Transactions B'' on Speciation in microorganisms is freely available.] | ||
Posljednja izmjena od 12. lipanj 2025. u 08:40
Specijacija je evolucijski proces kojim nastaju nove biološke vrste. Čini se da je biolog Orator F. Cook prvi skovao termin 'specijacija' za razdvajanje loza ili "kladogenezu" nasuprot "anagenezi" ili "filetičkoj evoluciji" koja se zbiva unutar loza.[1][2] O tome da li je genski drift manji ili veći doprinositelj u specijaciji još se raspravlja.
Postoje četiri geografska moda specijacije u prirodi, ovisno o opsegu izolacije jedne specijacijske populacije od druge: alopatrijska, peripatrijska, parapatrijska i simpatrijska. Specijacija može također biti inducirana umjetno, putem stočarstva, poljoprivrede ili laboratorijskih eksperimenata.
Više informacija
- izumiranje
- problem vrste
- heteropatrija
- kronovrsta
- koinofilija
- asortativno sparivanje
- hipoteza dvorske lude
- specijacija (genetički algoritam)
- Bateson-Dobzhansky-Mullerov model
- spolno razmnožavanje
- ekološka specijacija
Izvori
Preporučena literatura
Coyne, J. A. & Orr, H. A. (2004) Speciation.
Grant, V. (1981) Plant Speciation.
- Mayr, E. (1963). Animal Species and Evolution. Harvard University Press. ISBN 0-674-03750-2
Marko, P. B. (2008) Allopatry.
White, M. J. D. (1978) Modes of Speciation.
- Dedicated issue of Philosophical Transactions B on Speciation in microorganisms is freely available.
Vanjske poveznice
- Observed Instances of Speciation s Talk.Origins Frequently Asked Questions
- Speciation i
- Evidence for Speciation s Understanding Evolution, University of California Museum of Paleontology
- Speciation iz Anthropology Weblog Johna Hawksa
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||