Izvući kraći kraj
Izvući kraći kraj je hrvatska izreka koja je nastala iz običaja da za obavljanje nekog neugodnog, opasnog ili teškog posla kandidati za to izvlače šibice ili štapiće iz ruke. Pritom se vidi samo vrh šibice ili štapića, dok je ostali dio skriven. Jednoj od šibica otrgnut je donji kraj pa je zato kraća. Onaj tko izvuče kraću šibicu ili štapić, obavit će predviđeni posao.
Engleska inačica izreke glasi: Short end of the stick (Kraći kraj štapa).
Iz navedenog proizlazi značenje izreke: *Vrlo loše proći u nekom poslu, aktivnosti ili situaciji, biti u nepovoljnijem položaju od nekog drugog ili više drugih osoba, odnosno nadrljati, nastradati, nagrabusiti ili izgubiti.
O toj izreci i njenim drugim varijantama pisao je akademik Stjepan Babić u tekstu „Poznajemo li svoj jezik?“ u sklopu njegovih stručno-znanstvenih radova.[1]
Suprotna joj je izreka Izvući deblji kraj, koja se u tom kontekstu danas često krivo interpretira kao nešto loše, a zapravo znači: bolje proći u nekom poslu ili situaciji, odnosno biti u povoljnijem položaju od drugih, ili dobiti veći dio nečega (kolača, novca i dr.). Slično se odnosi na izreku Izvući dulji kraj, koja se rjeđe upotrebljava, a može se odnositi, na primjer, na pobjedu u natjecanju potezanja konopa. Za one koji izgube u potezanju konopa znači da su izvukli kraći kraj, odnosno da im je u ruci ostao kraći kraj užeta.
Izreka Izvući kraći kraj se upotrebljava u svim domenama života – od politike i prava[2] preko športa[3] do gastronomije i narodnih običaja.[4]