19. stoljeće
◄ | 1. tisućljeće | 2. tisućljeće | 3. tisućljeće | ►
◄ | 17. stoljeće | 18. stoljeće | 19. stoljeće | 20. stoljeće | 21. stoljeće | ►
1800-ih | 1810-ih | 1820-ih | 1830-ih | 1840-ih | 1850-ih | 1860-ih | 1870-ih | 1880-ih | 1890-ih
19. stoljeće je je razdoblje od 1801. do 1900. godine.
Glavni događaji i razvoji
- Ukinuto ropstvo u većini zapadnih zemalja.
- Napoleonski ratovi završavaju preustrojem europskog sustava država.
- Ukinut feudalizam u većini zapadnih zemalja
- Nastavlja se propadanje Osmanskog carstva: nezavisnost Grčke, Srbije, Crne Gore, Rumunjske, Bugarske.
- Ujedinjenje Italije
- Američko-meksički rat i Američki građanski rat, širenje SAD prema zapadu.
- Početak industrijalizacije, najprije u Engleskoj, kasnije i u kontinentalnoj Europi te u Sjevernoj Americi.
- Novi ustroj austrijskog kraljevstva i veća samostalnost Mađara unutar Austro-Ugarske
- Europsko naseljavanje Australije i početak kolonijalizacije Afrike. Kolonizacije nekih dijelova Azije (Indija, Sibir, jugoistočna Azija).
Izumi i otkrića
- Charles Darwin 1859. objavlje djelo "Podrijetlo vrsta", čime udara temelje modernoj teoriji evolucije putem prirodnog odabira.
- željeznica (George Stephenson)
- fotografija (Joseph Nicéphore Niepce)
- fonograf (Thomas Alva Edison)
- film (braća Lumière)
- telefon (Alexander Graham Bell)
- automobil (Karl Benz)
- dieselov motor (Rudolf Diesel)
- benzinski motor (Nicolaus August Otto)
- žarulja (Thomas Alva Edison)
- električna struja (Nikola Tesla)
- radij i polonij (Marie Curie i Pierre Curie)
- Louis Pasteur razvija cjepivo protiv bjesnoće
- Robert Koch otkriva uzročnika tuberkuloze
- Periodni sustav elemenata (Dmitrij Ivanovič Mendeljejev)
- X-zrake (Wilhelm Conrad Röntgen)
- Organska kemija, Friedrich Wöhler sintetizirao ureu.
Osobe
- Nikola Tesla
- Friedrich Nietzsche
- Karl Marx
- Braća Grimm
- Ludwig van Beethoven
- Napoleon Bonaparte
- Hans Christian Andersen
- Jane Austen
- Emily Dickinson
- Charles Dickens
- Mark Twain
- Edgar Allan Poe
- Lav Tolstoj
- Marie Curie
- Thomas Edison
- Simón Bolívar
- Sigmund Freud
- Alfred Nobel
- Otto von Bismarck
- Abraham Lincoln
- Kraljica Victoria
- George Bernard Shaw
- Levi Strauss
- Jack The Ripper
- Jesse James
- Frédéric Chopin
- Antonín Dvořák
- Giuseppe Verdi
- Richard Wagner