Tija - Povijest promjena

Suradnik10: Zamjena teksta - '{{(.)ommons\|(.)ategory:(.*)}}' u ''

2026-03-05T04:20:52Z

Zamjena teksta - '{{(.)ommons\|(.)ategory:(.*)}}' u ''

←Starija inačica		Inačica od 5. ožujak 2026. u 04:20
Redak 40:		Redak 40:

	==Vanjske poveznice==		==Vanjske poveznice==
	~~{{commons\|Category:Tiya\|Tija}}~~
	*[http://www.greatbuildings.com/buildings/Stelae_of_Tiya.html GreatBuildings Page: Stelae of Tiya (fotografije)]		*[http://www.greatbuildings.com/buildings/Stelae_of_Tiya.html GreatBuildings Page: Stelae of Tiya (fotografije)]
	* [http://www.ourplaceworldheritage.com/custom.cfm?action=WHsite&whsiteid=12 Fotografije na ourplaceworldheritage.com] {{eng oznaka}} Posjećeno 24. listopada 2011. {{eng oznaka}}		* [http://www.ourplaceworldheritage.com/custom.cfm?action=WHsite&whsiteid=12 Fotografije na ourplaceworldheritage.com] {{eng oznaka}} Posjećeno 24. listopada 2011. {{eng oznaka}}

Suradnik10: Zamjena teksta - '{{fr}}' u '{{fra oznaka}}'

2025-05-30T02:59:51Z

Zamjena teksta - '{{fr}}' u '{{fra oznaka}}'

←Starija inačica		Inačica od 30. svibanj 2025. u 02:59
Redak 23:		Redak 23:
	Nekropolu Tija otkrila je u [[travanj]]u [[1935.]] jedna [[njemačka]] [[Etnologija\|etnografska]] ekspedicija, koja se utaborila na sat hoda od [[monolit]]a i tako nabasala na nalazište<ref>		Nekropolu Tija otkrila je u [[travanj]]u [[1935.]] jedna [[njemačka]] [[Etnologija\|etnografska]] ekspedicija, koja se utaborila na sat hoda od [[monolit]]a i tako nabasala na nalazište<ref>
	[http://130.238.24.99/library/resources/dossiers/local_history_of_ethiopia/t/ORTTES.pdf "Local History in Ethiopia"] (pdf) The Nordic Africa Institute website (pristupljeno 19. 11. 2010.)</ref>		[http://130.238.24.99/library/resources/dossiers/local_history_of_ethiopia/t/ORTTES.pdf "Local History in Ethiopia"] (pdf) The Nordic Africa Institute website (pristupljeno 19. 11. 2010.)</ref>
	Za stele iz Tije se u Europi i prije znalo, o njima su prvi pisali V. Chollet i H. Neuville u časopisu ''Bulletin de la Société philomathique de Paris'' još [[1905.]] god.<ref>[http://www.persee.fr/web/revues/home/prescript/article/ethio_0066-2127_1982_num_12_1_1179 Premières études, Persee Revues scientifiques] {{fr}} pristupljeno 19. 11. 2010.</ref>		Za stele iz Tije se u Europi i prije znalo, o njima su prvi pisali V. Chollet i H. Neuville u časopisu ''Bulletin de la Société philomathique de Paris'' još [[1905.]] god.<ref>[http://www.persee.fr/web/revues/home/prescript/article/ethio_0066-2127_1982_num_12_1_1179 Premières études, Persee Revues scientifiques] {{fra oznaka}} pristupljeno 19. 11. 2010.</ref>
	O stelama iz Tije je izvjestio i [[Katolicizam\|katolički]] [[Monah\|fratar]] iz [[Gondar]]a Pere Bernardin Azais [[1920.]]<ref>[http://www.persee.fr/web/revues/home/prescript/article/ethio_0066-2127_2003_num_19_1_1040 Découvertes de stèles monolithiques dans le pays Guragué, Persee Revues scientifiques] {{fr}} pristupljeno 19. 11. 2010.</ref> Ali je nalazište nakon toga zaboravljeno, tako da su ga [[Nijemci]] ponovno otkrili svijetu.		O stelama iz Tije je izvjestio i [[Katolicizam\|katolički]] [[Monah\|fratar]] iz [[Gondar]]a Pere Bernardin Azais [[1920.]]<ref>[http://www.persee.fr/web/revues/home/prescript/article/ethio_0066-2127_2003_num_19_1_1040 Découvertes de stèles monolithiques dans le pays Guragué, Persee Revues scientifiques] {{fra oznaka}} pristupljeno 19. 11. 2010.</ref> Ali je nalazište nakon toga zaboravljeno, tako da su ga [[Nijemci]] ponovno otkrili svijetu.

	Izrezbareni moliti su različitih veličina, od 1 do 5 m, i svrstavaju se po obliku u više kategorija: figurativne kompozicije, antropomorfne, polusferne ili ćunjaste i jednostavni monoliti. Na sjevernom području nalazi se bajveći broj stela ukrašenih mačevima i tajanstvenim shematskim ljudskim figuama. Zbog izuzetne kulturno povijesne vrijednosti nepoznate kulture, [[UNESCO]] je [[1980.]] godine uvrstio nekropolu Tija na [[popis mjesta svjetske baštine u Africi]].		Izrezbareni moliti su različitih veličina, od 1 do 5 m, i svrstavaju se po obliku u više kategorija: figurativne kompozicije, antropomorfne, polusferne ili ćunjaste i jednostavni monoliti. Na sjevernom području nalazi se bajveći broj stela ukrašenih mačevima i tajanstvenim shematskim ljudskim figuama. Zbog izuzetne kulturno povijesne vrijednosti nepoznate kulture, [[UNESCO]] je [[1980.]] godine uvrstio nekropolu Tija na [[popis mjesta svjetske baštine u Africi]].

Suradnik10: Zamjena teksta - '{{UNESCO-svjetska baština' u '{{UNESCO – svjetska baština'

2025-04-18T03:19:31Z

Zamjena teksta - '{{UNESCO-svjetska baština' u '{{UNESCO – svjetska baština'

←Starija inačica		Inačica od 18. travanj 2025. u 03:19
Redak 1:		Redak 1:
	<!--'''Tija'''-->{{UNESCO-svjetska baština		<!--'''Tija'''-->{{UNESCO – svjetska baština
	\|ime mjesta = Tija		\|ime mjesta = Tija
	\|slika = Tiya_vue_d%27ensemble.JPG		\|slika = Tiya_vue_d%27ensemble.JPG

WikiSysop: Bot: Automatski unos stranica

2021-09-23T08:35:43Z

Bot: Automatski unos stranica

Nova stranica

{{UNESCO-svjetska baština
|ime mjesta = Tija
|slika = Tiya_vue_d%27ensemble.JPG
|godina = 1980. (4. zasjedanje)
|vrst baštine = Kulturno dobro
|mjerilo = i, iv
|ugroženost = -
|poveznica = http://whc.unesco.org/en/list/12
|država = {{ZD+X/E|ETI}}
 
{{Lokacijska karta|Etiopija|width=200|float=center
|caption=|mark=Maailmanperintökohde 772b tunnusosa.svg|marksize=10
|label=Tiya|position=bottom
|lat_deg=8|lat_min=26|lat_sec=|lat_dir=N
|lon_deg=38|lon_min=37|lon_sec=|lon_dir=E
}}Lokacija Tije u Etiopiji
}}
'''Tija''' je gradić u južnoj [[Etiopija|Etiopiji]] u zoni [[Zona Gurage|Gurage]] u [[Regija Južnih naroda, narodnosti i etničkih grupa|Regiji Južnih naroda i etničkih skupina]], 50 km južno od [[Adis Abeba|Adis Abebe]]. Tija JE prema podacima [[Središnja statistička agencija (Etiopija)|Središnje statističke agencije Etiopije]] iz [[2005.]], imao 3.363 stanovnika. Od toga 1.615 muškaraca i 1.748 žena.<ref>[http://www.csa.gov.et/text_files/2005_national_statistics.htm CSA 2005 National Statistics], Table B.4</ref> Na prijašnjem popisu iz 1994. godine imao je samo 1.856 stanovnika (894 muškaraca i 962 žena). Tija je jedan od tri grada u [[woreda|woredi]] [[Sodo (voreda)|Sodo]].
[[Datoteka:Tiya stelae.jpg|mini|lijevo|<center>Stele nekropole Tija]]
[[datoteka:20-022 20 - Tiya Stele Field.jpg|thumb|left|<center>Mač, najčešći motiv na stelama iz Tije]]
Tija je svjetski poznata po obližnjem [[Arheologija|arheološkom]] nalazištu (koje je samo jedno od 160 u woredi Sodo) [[Paleolit|paleolitske]] [[Nekropola|nekropole]] u kojoj se nalazi 36 kamenih [[stela]]. "Na 32 stele su uklesani razni enigmatski simboli, ponajviše mačevi".<ref>Matt Philips and Jean-Bernard Carillet, ''Ethiopia and Eritrea'', third edition (n.p.: Lonely Planet, 2006), str. 171.</ref>

Nekropolu Tija otkrila je u [[travanj]]u [[1935.]] jedna [[njemačka]] [[Etnologija|etnografska]] ekspedicija, koja se utaborila na sat hoda od [[monolit]]a i tako nabasala na nalazište<ref>
[http://130.238.24.99/library/resources/dossiers/local_history_of_ethiopia/t/ORTTES.pdf "Local History in Ethiopia"] (pdf) The Nordic Africa Institute website (pristupljeno 19. 11. 2010.)</ref>
Za stele iz Tije se u Europi i prije znalo, o njima su prvi pisali V. Chollet i H. Neuville u časopisu ''Bulletin de la Société philomathique de Paris'' još [[1905.]] god.<ref>[http://www.persee.fr/web/revues/home/prescript/article/ethio_0066-2127_1982_num_12_1_1179 Premières études, Persee Revues scientifiques] {{fr}} pristupljeno 19. 11. 2010.</ref>
O stelama iz Tije je izvjestio i [[Katolicizam|katolički]] [[Monah|fratar]] iz [[Gondar]]a Pere Bernardin Azais [[1920.]]<ref>[http://www.persee.fr/web/revues/home/prescript/article/ethio_0066-2127_2003_num_19_1_1040 Découvertes de stèles monolithiques dans le pays Guragué, Persee Revues scientifiques] {{fr}} pristupljeno 19. 11. 2010.</ref> Ali je nalazište nakon toga zaboravljeno, tako da su ga [[Nijemci]] ponovno otkrili svijetu.

Izrezbareni moliti su različitih veličina, od 1 do 5 m, i svrstavaju se po obliku u više kategorija: figurativne kompozicije, antropomorfne, polusferne ili ćunjaste i jednostavni monoliti. Na sjevernom području nalazi se bajveći broj stela ukrašenih mačevima i tajanstvenim shematskim ljudskim figuama. Zbog izuzetne kulturno povijesne vrijednosti nepoznate kulture, [[UNESCO]] je [[1980.]] godine uvrstio nekropolu Tija na [[popis mjesta svjetske baštine u Africi]].

Pored Tije nalazi se još jedno nalazište iz [[paleolit]]a, Melka Kunture kod sela Melka Avaš, i [[kratersko jezero]] Hera Shetan. Atrakcija je i mjesto Agesoke, na kojemu se nalaze veliki kameni megaliti koje je oblikovala priroda.

== Poveznice ==
* [[Megalitski kameni krugovi Senegambije]]
* [[Neolitski Orkney]]

==Izvori==

{{izvori}}
* Roger Joussaume: ''Tiya, l'Éthiopie des Mégalithes, du Biface a l'Art Rupestre dans laCorne d'Afrique'' (Paris: UNESCO/CNS, 1995).

==Vanjske poveznice==
{{commons|Category:Tiya|Tija}}
*[http://www.greatbuildings.com/buildings/Stelae_of_Tiya.html GreatBuildings Page: Stelae of Tiya (fotografije)]
* [http://www.ourplaceworldheritage.com/custom.cfm?action=WHsite&whsiteid=12 Fotografije na ourplaceworldheritage.com] {{eng oznaka}} Posjećeno 24. listopada 2011. {{eng oznaka}}

{{Svjetska baština u Etiopiji}}
[[Kategorija:Svjetska baština u Etiopiji]]
[[Kategorija:Prapovijesni arheološki lokaliteti u Africi‎]]
[[Kategorija:Megalitska kultura]]