https://enciklopedija.cc/index.php?action=history&feed=atom&title=TalasemijaTalasemija - Povijest promjena2026-07-18T17:54:15ZPovijest promjena ove stranice na wikijuMediaWiki 1.42.3https://enciklopedija.cc/index.php?title=Talasemija&diff=596701&oldid=prevWikiSysop: Zamjena teksta - '<!--'''T(.*)'''-->' u ''2025-06-02T13:27:37Z<p>Zamjena teksta - '<!--'''T(.*)'''-->' u ''</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="hr">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">←Starija inačica</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Inačica od 2. lipanj 2025. u 13:27</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">Redak 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Redak 1:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><!--'''Talasemija'''--></del>{{Infokvir bolest</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{Infokvir bolest</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> | kod-1 = D56</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> | kod-1 = D56</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> | naziv-1 = Talasemija</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> | naziv-1 = Talasemija</div></td></tr>
</table>WikiSysophttps://enciklopedija.cc/index.php?title=Talasemija&diff=215193&oldid=prevWikiSysop: Bot: Automatski unos stranica2021-10-12T03:56:19Z<p>Bot: Automatski unos stranica</p>
<p><b>Nova stranica</b></p><div><!--'''Talasemija'''-->{{Infokvir bolest<br />
| kod-1 = D56<br />
| naziv-1 = Talasemija<br />
}}<br />
'''Talasemija''' je naziv za skupinu bolesti uzrokovanih genetičkim poremećajima koji uzrokuju stvaranje smanjene količine normalnih dijelova hemoglobina.<ref>Weatherall DJ. ''Thalassemia''. In: The Thalassemia Syndromes. 1981.</ref> Hemoglobin je molekula koja se nalazi u [[eritrocit]]ima te je važna za prijenos kisika.<br />
== Etiopatogeneza ==<br />
Molekula hemoglobina A (Hb A) koji se nalazi u 96-97% eritrocita svih odraslih ljudi, čine 2 alfa-globulinska lanca i 2 beta-globulinska lanca. Zbog smanjenog stvaranja pojedinih lanaca koji čine molekulu hemoglobina dolazi do poremećaja omjera među lancima, te se pojačano stvaraju varijante molekule hemoglobina koje slabe funkciju i otpornost eritrocita (hemoglobin H, hemoglobin Barts). Takvi eritrociti su manje otporni na normalne uvjete i procese u tijelu čovjela, te se pojačano raspadaju, što može dovesti do pojave [[anemija|anemije]].<br />
== Oblici ==<br />
[[Datoteka:Delta Beta Thalassemia.jpg|300px|mini|Razmaz periferne krvi kod beta talasemije]]<br />
Ovisno o tome stvaranje kojeg lanca je poremećeno možemo razlikovati:<br />
* alfa-talasemije - čovjek ima 4 [[gen]]a za alfa lanac smještenih na [[kromosom 16 (čovjek)|kromosomu 16]]; oštećenje 1 do 4 gena uzrokuje smanjeno stvaranje alfa lanaca što se manifestira različitim oblicima bolesti<br />
* beta-talasemije - čovjek ima 2 gena za beta lanac smještenih na [[kromosom 11 (čovjek)|kromosomu 11]]; oštećenje 1 ili 2 gena uzrokuje smanjeno stvaranje beta lanaca što se manifestira različitim oblicima bolesti<br />
<br />
Često se genetičke promjene koje uzrokuju stvaranje manje količine pojedinih lanca, talasemije, udružene sa različitim [[hemoglobinopatija]]ma, poremećajim u kojima zbog genetičkog oštećenja dolazi do stvaranje abnormalnih lanaca (najčešće mutacije beta-lanca). <br />
<br />
Pojedini najteži oblici talasemija su nespojivi sa životom te dolazi do smrti ploda u [[maternica|maternici]] ili ubrzo nakon rođenja, dok blagi oblici prolaze bez pojave simptoma anemije. U dijela oboljelih sa znakovima anemije potrebne su nadoknade krvi, a može se učiniti uklanjanje [[slezena|slezene]] ([[splenektomija]]) kako bi se pokušalo smanjiti razaranje eritrocita.<ref>Lilleyman JS, Hann IM, Blanchette V. ''The thalassemia.'' Pediatr Hematol. 2000;307-327.</ref><br />
== Terapija ==<br />
Djelotvorna terapija je i presađivanje krvotvornih matičnih stanica.<ref>Piperno A, Mariani R, Arosio C, Vergani A, Bosio S, Fargion S, et al. ''Haemochromatosis in patients with beta-thalassaemia trait''. Br J Haematol 2000;111:908-14.</ref><br />
<br />
== Izvori ==<br />
{{reflist}}<br />
== Vanjske poveznice ==<br />
* [http://emedicine.medscape.com/article/206490-overview Beta-talasemije, Medscape, pristupljeno 11.06.2014. {{engl}}]<br />
<br />
* [http://emedicine.medscape.com/article/955496-overview Alfa-talasemije, Medscape, pristupljeno 11.06.2014. {{engl}}]<br />
<br />
{{upozorenje-medicina}}<br />
[[Kategorija:Anemije]]</div>WikiSysop