https://enciklopedija.cc/index.php?action=history&feed=atom&title=Sedrena_barijeraSedrena barijera - Povijest promjena2026-07-16T05:24:11ZPovijest promjena ove stranice na wikijuMediaWiki 1.42.3https://enciklopedija.cc/index.php?title=Sedrena_barijera&diff=600686&oldid=prevWikiSysop: Zamjena teksta - '<!--'''Se(.*)'''-->' u ''2025-06-12T19:36:37Z<p>Zamjena teksta - '<!--'''Se(.*)'''-->' u ''</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="hr">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">←Starija inačica</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Inačica od 12. lipanj 2025. u 19:36</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">Redak 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Redak 1:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><!--'''Sedrena barijera'''--></del>[[Datoteka:Waterfall in plitvicka romanceor 3.jpg|230px|desno|thumb|Sedrena barijera na [[Nacionalni park Plitvička jezera|Plitvičkim jezerima]].]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Datoteka:Waterfall in plitvicka romanceor 3.jpg|230px|desno|thumb|Sedrena barijera na [[Nacionalni park Plitvička jezera|Plitvičkim jezerima]].]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Datoteka:Barriereriff.png|230px|desno|thumb|Presjek sedrene barijere.]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Datoteka:Barriereriff.png|230px|desno|thumb|Presjek sedrene barijere.]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Sedrena barijera''' rezultat je kontinuiranog procesa [[taloženje|taloženja]] [[sedra|sedre]]. </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Sedrena barijera''' rezultat je kontinuiranog procesa [[taloženje|taloženja]] [[sedra|sedre]]. </div></td></tr>
</table>WikiSysophttps://enciklopedija.cc/index.php?title=Sedrena_barijera&diff=185767&oldid=prevWikiSysop: Bot: Automatski unos stranica2021-10-02T02:49:01Z<p>Bot: Automatski unos stranica</p>
<p><b>Nova stranica</b></p><div><!--'''Sedrena barijera'''-->[[Datoteka:Waterfall in plitvicka romanceor 3.jpg|230px|desno|thumb|Sedrena barijera na [[Nacionalni park Plitvička jezera|Plitvičkim jezerima]].]]<br />
[[Datoteka:Barriereriff.png|230px|desno|thumb|Presjek sedrene barijere.]]<br />
'''Sedrena barijera''' rezultat je kontinuiranog procesa [[taloženje|taloženja]] [[sedra|sedre]]. <br />
<br />
Dok [[voda]] teče u tankim slojevima preko barijera, dolazi do taloženja [[karbonat]]a iz [[voda|vode]]. Povećava se [[količina]] [[ugljični dioksid|ugljičnog dioksida]] CO<sub>2</sub>. Kalcijev karbonat izlučuje se u obliku mikrokristala koji se talože, u obliku naslaga sedre CaCO<sub>3</sub>. Ovaj fenomen posebno se javlja gdje ima [[mahovina]], koje omogućuje bolje prianjanje [[kristal]]a. Mahovine, [[alge]] i vodeno bilje imaju važnu ulogu u oblikovanju sedrenih barijera. [[Biljke]] vežu ugljični dioksid iz vode u procesu [[fotosinteza|fotosinteze]] i proizvode [[kisik]]. Usput se taloži [[hidrogenkarbonat]]. Ključni čimbenici za taloženje su: usporavanje vode, prozračivanje i prskanje. Mahovina služi kao [[Supstrat (ekologija)|supstrat]] za taloženje. Važni su i milijuni mikroskopski malih [[bakterija]] i algi, koje rastu na mahovinama. One izlučuju [[sluz]], koja je važna u mikrokristalizaciji [[kalcit]]a. Najznačajnije su mahovine iz rodova ''Bryum'' i ''Cratoneuron''. Iako vegetacija ima pozitivne učinke na oblikovanje sedre, prekomjerne koncentracije [[organska tvar|organskih tvari]] u vodi imaju negativne učinke na ove procese. Ako ima previše biljaka, negativni su učinci na taloženje [[mineral]]a. <br />
<br />
U [[Hrvatska|Hrvatskoj]] sedrene barijere nalaze se na [[Nacionalni park Plitvička jezera|Plitvičkim jezerima]], na [[Rastoke|Rastokama]] i na rijeci [[Krka|Krki]] ([[Skradinski buk]] i dr.) U [[BIH|Bosni i Hercegovini]] sedrene barijere postoje na rijekama: [[Una|Uni]], [[Pliva|Plivi]] i [[Trebižat (rijeka)|Trebižatu]]. Jedinstven proces događa se na Plitvičkim jezerima s obzirom na druge slične pojave u [[svijet]]u. Ovdje je taloženje vapnenca i nastanak sedre dinamičan proces, a ne statički, koji se pojavljuje samo na jednom mjestu. [[Skradinski buk]] je posljednja, sedma i najduža [[sedra|sedrena]] barijera na rijeci [[Krka|Krki]] i jedna od najpoznatijih prirodnih ljepota [[Hrvatska|Hrvatske]]. Veći dio sedre Skradinskog buka mlađi je od 10 tisuća godina. Izvan današnjeg vodotoka nalazi se, na području nekadašnjih [[vodotok]]a, "mrtva sedra" starosti oko 125 tisuća godina. Rast sedrene barijere na Skradinskom buku prouzročio je uzvodno ujezerenje vode rijeke Krke do Roškog slapa i u tri kilometra donjeg toka rijeke [[Čikola|Čikole]], tvoreći tako jednu od najneobičnijih i najljepših pejzažnih slika [[Nacionalni park Krka|Nacionalnog parka Krke]].<br />
<br />
[[Kategorija:Petrologija]]</div>WikiSysop