https://enciklopedija.cc/index.php?action=history&feed=atom&title=Provincija_New_YorkProvincija New York - Povijest promjena2026-07-15T11:59:13ZPovijest promjena ove stranice na wikijuMediaWiki 1.42.3https://enciklopedija.cc/index.php?title=Provincija_New_York&diff=137034&oldid=prevWikiSysop: Bot: Automatski unos stranica2021-09-19T06:16:36Z<p>Bot: Automatski unos stranica</p>
<p><b>Nova stranica</b></p><div><!--'''Provincija New York'''-->{{Okvir bivše zemlje svijeta<br />
|ime=Provincija New York<br />
|hr_ime = Provincija New York<br />
|izvorno_ime = Province of New York<br>Provincie New York<br />
|genitiv=Provincije New York<br />
|kontinent = Sjeverna Amerika<br />
|država = <br />
|vlada_tip = kolonija<br />
|godina_start = [[1664.]]<br />
|godina_kraj = [[1775.]]<br />
|događaj_start = Zauzimanje Novog Amsterdama<br />
|era = <br />
|datum_start = [[27. kolovoza]] [[1664.]]<br />
|događaj_kraj = Provincijalni kongres New Yorka<br />
|datum_kraj = [[22. svibnja]] [[1775.]]<br />
|p1 = Nova Nizozemska<br />
|flag_p1 = Prinsenvlag.svg<br />
|s1 = New York (savezna država)<br />
|flag_s1 = Flag of New York.svg<br />
|s2 = Republika Vermont<br />
|flag_s2 =Flag_of_the_Vermont_Republic.svg<br />
|<br />
|mapa = Nycolony.png<br />
|mapa_opis = Provincija New York<br />
|glavni_grad = [[New York City]]<br />
|jezik = [[engleski]], [[nizozemski]]<br />
|valuta = [[Britanska funta]], [[španjolski dolar]]<br />
|vođa1 = Karlo II., kralj Engleske<br />
|vođa2 = Đuro III.<br />
|godina_vođa1 = 1664.–1685.<br />
|godina_vođa2 = 1769.–1776.<br />
|titula_vođa = [[Popis engleskih i britanskih vladara|Kralj]]:<br />
|predstavnik1 = [[Popis kolonijalnih upravitelja New Yorka]]<br />
|godina_predstavnik1 = 1664.-1783.<br />
|titula_predstavnik = Kolonijalni upravitelj<br />
}}<br />
<br />
'''Provincija New York''' ([[engleski]]: ''Province of New York'', [[nizozemski]]: ''Provincie New York'') nastala je predajom nizozemske kolonije [[Nova Nizozemska|Nove Nizozemske]] Kraljevini Engleskoj. Pokrajina je nazvana prema vojvodi od Yorka [[Jakov II., kralj Engleske|Jakovu II.]], bratu [[Karlo II., kralj Engleske|Karla II.]] Ova kolonija prostirala se na teritoriju današnjih američkih država [[New York (savezna država)|New York]], [[New Jersey]], [[Delaware]] i [[Vermont]], te dijelova saveznih država [[Connecticut]], [[Massachusetts]] i [[Maine]].<br />
<br />
== Povijest ==<br />
<br />
Englezi su 27. kolovoza [[1664.]], oduzeli Nizozemcima njihovu sjevernoameričku koloniju [[Nova Nizozemska|Novu Nizozemsku]]. Promjena vlasništva nad ovim teritorijem potvrđena je Sporazumom u Bredi [[1667.]] godine.<br />
<br />
Godine 1665., New Jersey je odvojen od New Yorka i postao zasebna provincija, ali granica koja je bila predmet sukoba godinama nije ustanovljena sve do 1765. godine. Područje između rijeka Byram i Connecticut odvojeno je 1667., te postalo zapadni dio Connecticuta. U srpnju [[1673.]] nizozemska je flota ponovno zauzela New York te ga iduće godine sporazumom s Englezima zamijenila za [[Surinam]]. Englezi su u mnogočemu nastavili s dotadašnjom nizozemskom politikom na ovom teritoriju, kao što je primanje izbjeglica iz religijskih ratova u Europi, te suradnja s [[Irokezi]]ma. Skupština kolonije uspostavljena je u listopadu [[1683.]] godine. Ustav kolonije izglasan je ubrzo nakon toga. Promijenjen je i ustroj kolonije koja je sad podijeljena na dvanaest okruga, koji su dalje podijeljeni na gradove. Ovaj ustroj postoji i danas, iako je broj okruga znatno povećan.<br />
<br />
New York je postao kraljevska provincija u veljači 1685., kad je njegov vlasnik vojvoda od Yorka [[Jakov II., kralj Engleske|Jakov II.]] postao engleski kralj. Kralj je ukinuo newyorški ustav i 1688. pridružio pokrajinu Dominionu Nove Engleske. Nakon što je 1689. u revoluciji zbačen Jakov II., građani Bostona su zbacili vladu i zarobili guvernera. Vođu pobune dao je pogubiti novi guverner 1691. godine. Ovo razdoblje karakterizirali su ratovi s Francuskom u kojima je New York opskrbljivao britansku flotu. Kao radna snaga često su korišteni afrički [[rob]]ovi, kasnije dovodeći do pobune robova u New York Cityju 1712. i 1741. godine.<br />
<br />
Zbog skupog rata s Francuzima, uvedeni su dodatni porezi koji nisu dobro prihvaćeni među stanovništvom kolonije. Skupština New Yorka je poslala peticiju britanskom parlamentu protiv ovih poreza. Ljutnja kolonijalista počela se manifestirati napadima na poreznike i bojkotom britanske robe, što je prouzokovalo više buna 1766. godine. Dvije godine kasnije opet je pokrenut bojkot britanske robe, koji je ukinut 1770. godine. Godine [[1773.]], događa se poznata [[Bostonska čajanka]], a iduće godine u luci u New Yorku se događa sličan izgred.<br />
<br />
Godine [[1775.]], skupština New Yorka odbija odluke [[Prvi Kontinentalni kongres|Prvog Kontinentalnog kongresa]] i odbija poslati izaslanike na [[Drugi Kontinentalni kongres]]. Ovo je jedina kolonija koja nije prihvatila odluke prvog kongresa. U travnju 1775., kao zamjenu za skupštinu New Yorka, pobunjenici su osnovali Provincijski kongres New Yorka. U listopadu te godine britanski kolonijalni upravitelj William Tryon bio je prisiljen napustiti New York City, čime je de facto završila britanska kontrola nad ovom kolonijom.<br />
<br />
Četvrti provincijski kongres održan je [[9. srpnja]] [[1776.]] u [[White Plains]]u, gdje je prihvaćena [[Američka deklaracija o neovisnosti]] i proglašena nova država New York. U travnju [[1777.]] usvojen je novi ustav New Yorka. Nekoliko mjeseci kasnije George Clinton je postao prvi guverner New Yorka. New York je službeno postao američka savezna država [[9. srpnja]] [[1778.]] godine.<br />
<br />
== Zemljopis ==<br />
<br />
Provincija New York sastojala se od dvanaest okruga (od 1. studenog 1683.). Ti okruzi su bili:<br />
<br />
*[[Okrug Albany, New York|Okrug Albany]]: Svo sjeverno i zapadno područje današnjeg New Yorka. U to spada i područje današnjeg [[Vermont]]a, koje je kasnije postalo predmet spora. Budući da zapadna granica kolonije nije postojala, tehnički se okrug Albany protezao do Tihog oceana. Većina teritorija ovog okruga danas je ustupljen drugim američkim saveznim državama i newyorškim okruzima. <br />
*[[Okrug Cornwall, New York|Okrug Cornwall]]: Područje današnje države [[Maine]]. Ustupljeno [[Provincija Massachusetts Bay|koloniji Massachusetts]] 1692. godine.<br />
*[[Okrug Dukes, New York|Okrug Dukes]]: [[Elizabeth Islands]], [[Martha's Vineyard]] i [[Nantucket]]. Ustupljeno [[Provincija Massachusetts Bay|koloniji Massachusetts]] 1691. godine.<br />
*[[Okrug Dutchess, New York|Okrug Dutchess]]: Današnji okruzi Dutchess i [[Okrug Putnam, New York|Putnam]].<br />
*[[Brooklyn|Okrug Kings]]: Današnji okrug Kings; [[Brooklyn]].<br />
*[[Manhattan|Okrug New York]]: Današnji okrug New York; [[Manhattan]].<br />
*[[Okrug Orange, New York|Okrug Orange]]: Današnji okruzi Orange i [[Okrug Rockland, New York|Rockland]].<br />
*[[Queens|Okrug Queens]]: Današnji okruzi Queens i [[Okrug Nassau, New York|Nassau]].<br />
*[[Staten Island|Okrug Richmond]]: Današnji okrug Richmond; [[Staten Island]].<br />
*[[Okrug Suffolk, New York|Okrug Suffolk]]: Današnji okrug Suffolk.<br />
*[[Okrug Ulster, New York|Okrug Ulster]]: Današnji okruzi Ulster i Sullivan, kao i dijelovi okruga Delaware i Greene.<br />
*[[Okrug Westchester, New York|Okrug Westchester]]: Današnji okruzi [[Bronx]] i Westchester.<br />
<br />
Dana 12. ožujka 1772., dogodile su se sljedeće podjele okruga:<br />
<br />
* [[Okrug Tryon, New York|Okrug Tryon]] nastao je iz okruga Albany. Preimenovan je u [[Okrug Montgomery, New York|Okrug Montgomery]] 1784., s kasnijom podjelom na [[Herkimer County, New York|okrug Herkimer]].<br />
* [[Okrug Charlotte]] nastao je iz okruga Albany. Preimenovan je u [[Okrug Washington, New York|okrug Washington]] 1874. godine.<br />
<br />
==Stanovništvo==<br />
<br />
Rubna područja provincije New York naseljavala su brojna indijanska plemena, a najznačajnija je bila [[Irokezi|Irokeška]] konfederacija<br />
<center><br />
{| class="toc" cellpadding=0 cellspacing=2 width=250px style="padding: 0.5e text-align:left;clear:all; margin: 0 0 0.5em 1em; background-color: #fff; font-size:90%"<br />
|- bgcolor="cccccc" <br />
|+ Razvoj stanovništva<br />
! Godina<br />
! Broj stanovnika<br />
|----- <br />
! 1664.<br />
| {{formatnum:10000}}<br />
|----- <br />
! 1688.<br />
| {{formatnum:20000}}<br />
|----- <br />
! 1698.<br />
| {{formatnum:18067}}<br />
|----- <br />
! 1715.<br />
| {{formatnum:31000}}<br />
|----- <br />
! 1723.<br />
| {{formatnum:40564}}<br />
|----- <br />
! 1731.<br />
| {{formatnum:50289}}<br />
|----- <br />
! 1749.<br />
| {{formatnum:73448}}<br />
|----- <br />
! 1756.<br />
| {{formatnum:96775}}<br />
|----- <br />
! 1774.<br />
| {{formatnum:182251}}<br />
|----- <br />
|}<br />
</center><br />
<br />
<br />
== Vanjske poveznice ==<br />
<br />
* [http://www.montauk.com/history/seeds/charter.htm Ustav provincije New York]<br />
<br />
[[Kategorija:Bivše države]]<br />
[[Kategorija:Povijest Ujedinjenog Kraljevstva]]<br />
[[Kategorija:Povijest SAD-a]]</div>WikiSysop