https://enciklopedija.cc/index.php?action=history&feed=atom&title=PantografPantograf - Povijest promjena2026-08-07T09:05:22ZPovijest promjena ove stranice na wikijuMediaWiki 1.42.3https://enciklopedija.cc/index.php?title=Pantograf&diff=584163&oldid=prevWikiSysop: Zamjena teksta - '<!--'''P(.*)'''-->' u ''2025-05-27T13:00:22Z<p>Zamjena teksta - '<!--'''P(.*)'''-->' u ''</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="hr">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">←Starija inačica</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Inačica od 27. svibanj 2025. u 13:00</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">Redak 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Redak 1:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><!--'''Pantograf'''--></del>[[datoteka:Pantograph animation.gif|mini|desno|250px|Pantograf se koristi za uvećavanje slike (crveni oblik se prati i povećava).]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[datoteka:Pantograph animation.gif|mini|desno|250px|Pantograf se koristi za uvećavanje slike (crveni oblik se prati i povećava).]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[datoteka:StrassenbahnPantograph.jpg|mini|desno|250px|Laktasti pantograf.]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[datoteka:StrassenbahnPantograph.jpg|mini|desno|250px|Laktasti pantograf.]]</div></td></tr>
</table>WikiSysophttps://enciklopedija.cc/index.php?title=Pantograf&diff=301745&oldid=prevWikiSysop: Bot: Automatski unos stranica2021-11-06T11:37:17Z<p>Bot: Automatski unos stranica</p>
<p><b>Nova stranica</b></p><div><!--'''Pantograf'''-->[[datoteka:Pantograph animation.gif|mini|desno|250px|Pantograf se koristi za uvećavanje slike (crveni oblik se prati i povećava).]]<br />
<br />
[[datoteka:StrassenbahnPantograph.jpg|mini|desno|250px|Laktasti pantograf.]]<br />
<br />
'''Pantograf''' je jednostavna [[Tehnički crtež|crtaća]] [[naprava]] za [[mehanika|mehaničko]] uvećavanje ili umanjivanje [[slika]], [[Tehnički crtež|tehničkih crteža]] ili planova. Sastoji se od četiriju zglobno spojenih letava koje čine [[paralelogram]], vrhovi kojega se s pisalom i šiljkom pomiču u točno određenom odnosu. <ref> '''pantograf''', [http://www.enciklopedija.hr/Natuknica.aspx?ID=46478] "Hrvatska enciklopedija", Leksikografski zavod Miroslav Krleža, www.enciklopedija.hr, 2019. </ref><br />
<br />
== Pantograf na električnoj lokomotovi ==<br />
{{glavni|Željeznička elektrifikacija}}<br />
<br />
Pantograf je također uređaj nalik na istoimenu crtaću napravu, koji smješten na krovu [[elektromotor]]noga [[vozilo|vozila]] (na primjer [[lokomotiva|lokomotive]]) i služi za priključak na [[zrak|zračni]] [[električni vod]]. Za razliku od trole i lire, koji se mogu koristiti samo u jednom smjeru (unazad od smjera vožnje), pantograf je naprava koja kombinira način dodira [[trenje|trenja]] sa škarastom mehanikom. On se pomoću [[opruga|opruge]] čvrsto pritišće prema gore. Postoje i laktasti pantografi, koji su novijeg razvoja. Elastičniji su i jednostavnije konstrukcije.<br />
<br />
Za [[vlak velike brzine|željeznice velike brzine]] se koristi isključivo pantograf kao oduzimač [[električna struja|električne struje]]. Zbog velike brzine, potrebno je jače napeti kontaktnu mrežu (teži utezi) i povećati pritisak pantografa na nju. Dolazi do većih [[vibracije|vibracija]] prvi velikim brzinama, te bi moglo doći do gubljenja doddira (kontakta) pantografa i kontaktne mreže. To bi izazivalo iskrenje. Također, veća napetost je potrebna, jer bi inače silovite vibracije i sile mogle dovesti to kidanja mreže. Obično se kod ove izvedbe vlakova koristi laktasti pantograf, i najčešće po jedan po cijeloj kompoziciji [[vlak]]a, baš zbog velikih [[sila]]. Ostatak vlaka se opskrbljuje visokonaponskim kabelima, koji vode od pantografa uzduž vlaka. Vlak [[Eurostar]] je iznimka, i ima dva pantografa. To je moguće zbog njegove velike dužine, i zato što je građen simetrično, pa se može rastaviti u dva poluvlaka u slučaju nužde u [[Eurotunel]]u.<br />
<br />
== Izvori ==<br />
{{izvori}}<br />
<br />
<br />
[[Kategorija:Tehnika]]<br />
[[Kategorija:Strojarstvo]]<br />
[[Kategorija:Arhitektura]]<br />
[[Kategorija:Građevinarstvo]]<br />
[[Kategorija:Geodezija]]<br />
[[Kategorija:Lokomotive]]</div>WikiSysop