https://enciklopedija.cc/index.php?action=history&feed=atom&title=Ksilen
Ksilen - Povijest promjena
2026-07-15T23:02:16Z
Povijest promjena ove stranice na wikiju
MediaWiki 1.42.3
https://enciklopedija.cc/index.php?title=Ksilen&diff=440442&oldid=prev
WikiSysop: bnz
2022-03-22T16:28:23Z
<p>bnz</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="hr">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">←Starija inačica</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Inačica od 22. ožujak 2022. u 16:28</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">Redak 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Redak 1:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><!--'''Ksilen'''-->'''</del>Ksilen''' (prema grč. : drvo) je aromatski [[Ugljikovodici|ugljikovodik]], drugog naziva '''dimetilbenzen''', kemijske formule C<sub>6</sub>H<sub>4</sub>(CH<sub>3</sub>)<sub>2</sub>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Ksilen''' (prema grč. : drvo) je aromatski [[Ugljikovodici|ugljikovodik]], drugog naziva '''dimetilbenzen''', kemijske formule C<sub>6</sub>H<sub>4</sub>(CH<sub>3</sub>)<sub>2</sub>.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Osobine==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==Osobine==</div></td></tr>
</table>
WikiSysop
https://enciklopedija.cc/index.php?title=Ksilen&diff=192610&oldid=prev
WikiSysop: Bot: Automatski unos stranica
2021-10-05T08:34:55Z
<p>Bot: Automatski unos stranica</p>
<p><b>Nova stranica</b></p><div><!--'''Ksilen'''-->'''Ksilen''' (prema grč. : drvo) je aromatski [[Ugljikovodici|ugljikovodik]], drugog naziva '''dimetilbenzen''', kemijske formule C<sub>6</sub>H<sub>4</sub>(CH<sub>3</sub>)<sub>2</sub>.<br />
<br />
==Osobine==<br />
<br />
Ksilen je bezbojna tekućina slatkastog mirisa. U tekućem stanju, ksilen je žitka, hlapljiva, nagrizajuća i zapaljiva [[kapljevina]] netopljiva u [[voda|vodi]], topljiva u organskim otapalima.<br />
<br />
Postoji u tri izomerna oblika; (1,2-) orto-, (1,3-) meta- i (1,4-) para- dimetilbenzen (ksilen).<br />
<br />
[[Naftalen]]u (izbačenog iz upotrebe zbog toksičnosti) je zamjena orto-ksilen.<br />
<br />
==Dobivanje i upotreba==<br />
<br />
To je pretežno sintetička kemikalija koja se dobiva iz reformata (reformat - u [[:hr:Rafinerija nafte|rafinerijama nafte]] produkt [[:en:Catalytic reforming|katalitičkog reformiranja]] benzina). Također se dobiva iz katrana kamenog [[ugljen]]a. U prirodi se pojavljuje također u [[petrolej]]u, u katranu te tijekom šumskih požara.<br />
<br />
Upotrebljava se kao otapalo, sredstvo za čišćenje, u proizvodnji gume i kože, sirovina za proizvodnju intermedijera za bojila (i razrjeđivač za boje), sintetskih mirisnih sredstava, kemijskih (sintetskih, umjetnih) vlakana. Zbog svog visokog oktanskog broja se koristi i kao dodatak motornim gorivima (ponajviše avionskim) i [[benzin]]u.<br />
<br />
Zamjena mu može biti i [[toluen]].<br />
<br />
== Izvor ==<br />
<br />
* Hrvatska enciklopedija, Broj 6 (Kn-Mak), str. 314.. Za izdavača: Leksikografski zavod Miroslav Krleža, Zagreb 2004.g. {{ISBN|953-6036-36-3}}<br />
* Wikipedia, [[:en:Xylene|Xylene]]<br />
* Wikipedia, [[:en:Catalytic reforming|Catalytic Reforming]]<br />
<br />
[[Kategorija:Ugljikovodici]]</div>
WikiSysop