Suradnik10: Zamjena teksta - '{{(.)WProjekti(.)↵\|(.)commons(.)\=(.*)↵}}' u ''

2026-03-21T21:33:53Z

Zamjena teksta - '{{(.*)WProjekti(.*)↵\|(.*)commons(.*)\=(.*)↵}}' u ''

←Starija inačica		Inačica od 21. ožujak 2026. u 21:33
Redak 172:		Redak 172:

	===Ostali projekti===		===Ostali projekti===
	~~{{WProjekti~~
	~~\|commonscathr=Goiás Velho~~
	}}

	{{Svjetska baština u Brazilu}}		{{Svjetska baština u Brazilu}}

Suradnik10: Zamjena teksta - '\|' u '|'

2026-03-13T17:09:39Z

Zamjena teksta - '\|' u '|'

←Starija inačica		Inačica od 13. ožujak 2026. u 17:09
Redak 173:		Redak 173:
	===Ostali projekti===		===Ostali projekti===
	{{WProjekti		{{WProjekti
	\\|commonscathr=Goiás Velho		\|commonscathr=Goiás Velho
	}}		}}

Suradnik10: Zamjena teksta - '\|commons(.)\=(.)↵\|' u '\|'

2026-03-13T13:17:45Z

Zamjena teksta - '\|commons(.*)\=(.*)↵\|' u '\|'

←Starija inačica		Inačica od 13. ožujak 2026. u 13:17
Redak 173:		Redak 173:
	===Ostali projekti===		===Ostali projekti===
	{{WProjekti		{{WProjekti
	~~\|commonscat=Goiás (Goiás)~~		\\|commonscathr=Goiás Velho
	\|commonscathr=Goiás Velho
	}}		}}

Suradnik10: Zamjena teksta - '{{pt}}' u '{{por oznaka}}'

2025-06-02T01:23:45Z

Zamjena teksta - '{{pt}}' u '{{por oznaka}}'

←Starija inačica		Inačica od 2. lipanj 2025. u 01:23
Redak 167:		Redak 167:
	== Vanjske poveznice ==		== Vanjske poveznice ==

	* [http://www.vilaboadegoias.com.br/index.htm Službena stranica] {{pt}}		* [http://www.vilaboadegoias.com.br/index.htm Službena stranica] {{por oznaka}}
	[http://www.goiasagito.com/index.html Informações sobre da Cidade de Goiás] {{pt}}		[http://www.goiasagito.com/index.html Informações sobre da Cidade de Goiás] {{por oznaka}}
	*[https://web.archive.org/web/20060118032935/http://www.citybrazil.com.br/go/goias/ City Brasil-Goiás] {{eng oznaka}}		*[https://web.archive.org/web/20060118032935/http://www.citybrazil.com.br/go/goias/ City Brasil-Goiás] {{eng oznaka}}

WikiSysop: Bot: Automatska zamjena teksta (-{{Naselje +{{Infookvir naselje)

2021-11-08T08:43:39Z

Bot: Automatska zamjena teksta (-{{Naselje +{{Infookvir naselje)

←Starija inačica		Inačica od 8. studeni 2021. u 08:43
Redak 1:		Redak 1:
	<!--'''Goiás Velho'''-->{{dz\|[[São Luís (razdvojba)]]\|druga značenja}}		<!--'''Goiás Velho'''-->{{dz\|[[São Luís (razdvojba)]]\|druga značenja}}
	{{~~Naselje~~		{{Infookvir naselje
	\| ime = Goiás		\| ime = Goiás
	\| ime_genitiv = Goiása		\| ime_genitiv = Goiása

WikiSysop: Bot: Automatski unos stranica

2021-10-01T00:28:43Z

Bot: Automatski unos stranica

Nova stranica

{{dz|[[São Luís (razdvojba)]]|druga značenja}}
{{Naselje
| ime = Goiás
| ime_genitiv = Goiása
| izvorno_ime = ''Município de Goiás'' ''Goiás Velho''

| slika_panorama = Goiasruas.jpg
| veličina_slike = 200px
| opis_slike = Stara ulica Cesario u Goiasu

| slika_zastava =
| slika_zastava_veličina =
| slika_pečat =
| slika_pečat_veličina =
| slika_grb =
| slika_grb_veličina =
| slika_amblem_prazno =
| slika_amblem_prazno_veličina =
| slika_amblem_prazno_opis =

| nadimak =
| geslo =

| širina-stupnjevi =15
| širina-minute =55.20
| širina-oznaka =S
| dužina-stupnjevi =50
| dužina-minute =08.16
| dužina-oznaka =W

| lokacija_ime = [[Popis država|Država]]
| lokacija_info = {{ZD+X/B|BRA}}
| lokacija1_ime = Federalna država
| lokacija1_info = [[Datoteka:Flag of Goiás.svg|20px|]] [[Goiás]]
| lokacija2_ime =
| lokacija2_info =
| lokacija3_ime =
| lokacija3_info =

| utemeljenje_ime =Osnutak
| utemeljenje_datum = [[25. srpnja]] [[1727.]]
| utemeljenje1_ime = Statust grada
| utemeljenje1_datum = 1732.
| utemeljenje2_ime =
| utemeljenje2_datum =
| utemeljenje3_ime =
| utemeljenje3_datum =
| osnivač =
| nazvan_po =

| dijelovi =
| vrsta_dijelova =
| d1-d50

| vrsta_vlasti =
| vlast_bilješke =
| titula_vođe = Gradonačelnik
| ime_vođe = João Castelo
| stranka_vođe = PSDB
| titula_vođe1 =
| ime_vođe1 =
| titula_vođe2 =
| ime_vođe2 =
| titula_vođe3 =
| ime_vođe3 =
| titula_vođe4 =
| ime_vođe4 =

| površina_bilješke =
| površina_ukupna = 3.108,0 km²
| površina_kopna =
| površina_vode =
| postotak_vode =
| površina_uža =
| površina_šira =
| površina_prazno1_ime =
| površina_prazno1 =
| površina_prazno2_ime =
| površina_prazno2 =
| visina = 496 m
| visina_izvor =
| visina_max =
| visina_min =

| stanovništvo_godina =2010.
| stanovništvo_bilješke =
| stanovništvo = 24.727
| stanovništvo_gustoća = 7,96/km²
| stanovništvo_uže =
| stanovništvo_uže_gustoća =
| stanovništvo_šire =
| stanovništvo_šire_gustoća =
| stanovništvo_prazno1_ime =
| stanovništvo_prazno1 =
| stanovništvo_gustoća_prazno1 =
| stanovništvo_prazno2_ime =
| stanovništvo_prazno2 =
| stanovništvo_gustoća_prazno2 =

| vremenska_zona = UTC-3
| utc_pomak = -3
| vremenska_zona_DST = UTC-2
| utc_pomak_DST = -2
| poštanski_broj = 65000-000
| pozivni_broj = +55 98
| gradovi_prijatelji =
| države_gradova_prijatelja =

| prazno_ime = [[UNESCO]]-va [[svjetska baština]]
| prazno_info = '''Povijesno središte grada Goiása'''
| prazno1_ime = Godina uvrštenja
| prazno1_info = [[2001.]] (25. zasjedanje)
| prazno2_ime = Vrsta
| prazno2_info = Kulturno dobro
| prazno3_ime = Mjerilo
| prazno3_info = ii, iv
| prazno4_ime = Ugroženost
| prazno4_info = -
| prazno5_ime = Poveznica
| prazno5_info = [http://whc.unesco.org/en/list/993 UNESCO]
| prazno6_ime =
| prazno6_info =

| web_stranica = [http://www.vilaboadegoias.com.br/indexes/prefeitura.htm www.vilaboadegoias.com.br]

| slika_karta = Goias_Municip_Goias.svg
| veličina_karte =
| opis_karte = Položaj grada Goiása u državi Goiás i Brazilu
| slika_karta1 =
| veličina_karte1 =
| opis_karte1 =

| slika_lokacijska_karta_država =

| bilješke =

}}
'''Goiás''', poznat i kao '''Goiás Velho''' ([[portugalski|pt.]] za "Stari Goiás") je do 1937. godine bio glavni grad [[Brazil|brazilske]] države [[Goiás]], koja je nazvana po njemu. Nalazi se u brdovitom području s mnogo slapova četiri rijeke (Rio Vermelho, Urú, do Peixe, Ferreira i Índio), 307 km zapadno od glavnog grada Brazila, [[Brasília|Brasílije]].

Kako je grad sačuvao izvornu mrežu ulica oko rudarskog [[kolonijalizam|kolonijalnog]] gradića i većinu svojih građevina iz 18. i 19. stoljeća, povijesno središte Goiasa je upisano na [[UNESCO]]-v [[popis mjesta svjetske baštine u Amerikama]] 2001. godine kao "izvanredan primjer skladne cjeline javnih i privatnih građevina od lokalnih materijala i narodnih tehnika gradnje"<ref>[http://whc.unesco.org/en/news/143 World Heritage Committee Inscribes 31 New Sites on the World Heritage List], 13. studenog 2001. {{eng oznaka}} Preuzeto 11. veljače 2012.</ref>.

[[Datoteka:Johann Axmann - Cidade de Goiás.JPG|mini|lijevo|<center>[[Thomas Ender]], Goias 1830. god.]]
[[Datoteka:Pal Conde dos Arcos.JPG|mini|lijevo|<center>Palača ''Palácio Conde dos Arcos'', povijesna rezidencija intendanata, predsjednika i guvernera Goiasa]]
==Povijest==

Osnovao ga je slavni lovac na robove (''bandeirante'') i istraživač Bartolomeu Bueno da Silva, poznat pod nadimkom Anhangüera, i isprva je bio poznat kao '''Santana'''. Naselje na rijeci Vermelho je osnovano zbog pronalaska zlata koje je ubrzo privuklo veliki broj stanovnika i 1729. je sagrađena [[kapela]]. Kako bi imali snažniju kontrolu nad rudnicima zlata, portugalske vlasti iz [[São Paulo|São Paula]] su 1739. godine postavile svog upravitelja i grad je od tada bio poznat kao '''Vila Boa de Goyaz''' (Dobro selo Goiasa). Goias je 1748. postao glavnim gradom novog distikta i njegov prvi upravitelj, Dom Marcos de Noronha (1749.-55.), je pretvorio skromno selo u malu prijestolnicu s brojnim građevinama i infrastrukturom koja je preživjela do danas.

Nakon 1770. godine Goias je ušao u dugo razoblje stagnacije i iako je zadržao titulu glavnog grada daleko je zaostao za brzorastućim gradovima kao što je bio [[Rio de Janeiro]]. God. 1937. glavni grad države je postala novoosnovana [[Goiânia]], ali je kolonijalno tkivo grada ostalo sačuvano. Kada je osnovana nova prijestolnica Brazila, [[Brasilia]], ovo područje je ponovno živnulo i obnovljene su neke stare građevine kao što je palača ''Casa da Câmara'', crkve i barake u središtu grada.

==Znamenitosti==

Grad Goias je sagrađen između dva niza brežuljaka uz malu rijeku, Rio Vermelho. Područja na desnoj obali su gusta stambena zona na sjeverozapadnim brežuljcima sa središtem oko crkve Rosario, koja je tradicionalno bila rezervirana za robove. Područja na lijevoj obali bila su rezervirana za reprezentativnu skupina građevina, uključujući Župnu crkvu sv. Ane (''Sant'Ana'', danas katedrala), guvernerovu palaču (''Casa de Câmara e Cadeia''), kasarne, riznicu za kontrolu zlata (''Casa de Fundição'') iz 1750. god., te otvoreno kazalište i dvije česme, Carioca i Chafariz de Cauda. Oni se protežu od trga Plaça do Chafariz prema brdu Chapeu do Padre gdje su također i povijesna rezidencijalna četvrt i karakteristična tržnica. Povijesni urbanistički plan iz 1782. godine je sačuvan do danas.

Mjesto se odlikuje skladnom arhitekturom, zbog omjera i vrsta objekata. Istodobno, povijest izgradnje se može pročitati u varijaciji stilova od klasičnih zgrada iz 18. stoljeća do [[eklektizam|eklektične]] arhitekture 19. stoljeća.

<gallery>
Datoteka:Boamorte.jpg|<center>Crkva dobre smrti (''Igreja da Boa Morte'')
Datoteka:Chafarizdecalda.jpg|<center>''Chafariz de Cauda'' iz 1778.
Datoteka:Coracoralina.jpg|<center>''Casa de Cora Coralina''
Slika:Goiasvelhocruzdoanhanguera.jpg|<center>Anhanguerin križ
Datoteka:Museubandeiras.jpg|<center>Muzej bandeirasa
</gallery>

==Izvori==
{{izvori}}

== Vanjske poveznice ==

* [http://www.vilaboadegoias.com.br/index.htm Službena stranica] {{pt}}
[http://www.goiasagito.com/index.html Informações sobre da Cidade de Goiás] {{pt}}
*[https://web.archive.org/web/20060118032935/http://www.citybrazil.com.br/go/goias/ City Brasil-Goiás] {{eng oznaka}}

===Ostali projekti===
{{WProjekti
|commonscat=Goiás (Goiás)
|commonscathr=Goiás Velho
}}

{{Svjetska baština u Brazilu}}

[[Kategorija:Gradovi u Brazilu]]
[[Kategorija:Svjetska baština u Brazilu]]

Goiás Velho - Povijest promjena