WikiSysop: Bot: Automatski unos stranica

2021-09-14T10:45:50Z

Bot: Automatski unos stranica

Nova stranica

[[Datoteka:Strokkur geyser eruption, close-up view.jpg|200px|thumb|right|Gejzir Strokkur, u [[Island]]u]]
'''Gejzir''' (iz [[Islandski jezik|islandskog jezika]] ''geysa'' – ''vrtlog, tok'') je [[termalni izvor]] na [[Zemlja|zemaljskoj]] površini koji u manje ili više redovitim vremenskim razmacima izbacuje kipuću [[voda|vodu]] i [[para|paru]] kao [[fontana|fontanu]] u [[zrak]].

Ime ''gejsir'' je dobio po [[Island|Islandskim]] izvoru ''Geysir''. Gejziri se nalaze uglavnom na vulkansko aktivnim područjima ([[Island]], [[Novi Zeland]], [[Čile]], [[Nacionalni park Yellowstone]] u [[SAD]]u).

==Erupcija==
<div class="thumb tright">
<div style="width:308px;">
{| style="background:none;" cellspacing="0"
|[[slika:geyser_exploding_1_large.jpg|150px|]]
|[[slika:geyser_exploding_2_large.jpg|150px|]]
|-
|<div class="thumbcaption">1. para izlazi iz kipuće vode</div>
|<div class="thumbcaption">2. vodeni val se diže</div>
|-
|[[slika:geyser_exploding_3_large.jpg|150px|]]
|[[slika:geyser_exploding_4_large.jpg|150px|]]
|-
|<div class="thumbcaption">3. Kipuća voda izlazi iz zemlje</div>
|<div class="thumbcaption">4. Kipuća voda i para se diže 60m visine</div>
|}
</div>
</div>
Vruće [[stijena|stijene]], duboko ispod površine dižu temperaturu vode. Pritisak tjera vodu kao mlaz prema gore. Kada se napuni spremište ponovo sa vrućom vodom, gejzir ponovo izvire.

Gejzir djeluje po načelu stalnog izvora [[voda|vode]] i podzemnih tunela, koji djeluju kao cijevi. Kad se nakupi dovoljno vruće vode, tlak ju podiže na površinu.

Najpredvidlji gejzir u [[Yellowstone]] parku je [[Old Faithful]]. Prosječno vrijeme između erupcije iznosi 64 minuta.

==Poznati gejziri==
[[Datoteka:white dome geyser eruption.jpg|250px|thumb|right|Erupcija White Dome gejzira u Yellowstone-u]].
Gejzir je rijedak prirodni fenomen, jer zahtijeva kombinaciju vode, topline i podzemnih tunela.
# [[Nacionalni park Yellowstone]], [[Wyoming]], [[SAD|Sjeverna Amerika]]
# [[Dolina Gejzira]], polutok [[Kamčatka]], [[Rusija]], [[Azija]]
# [[El Tatio]], [[Čile]], [[Južna Amerika]]
# vulkansko podrujčje [[Taupo]], Sjeverni otok, [[Novi Zeland]], [[Oceanija]]
# [[Island]], [[Europa]]

==Vanjske poveznice==
*[http://www.nps.gov/yell/naturescience/geysers.htm ''Geysers and How They Work'' by Yellowstone National Park]
*[http://www.geyserstudy.org/ Geyser Observation and Study Association (GOSA)]
*[http://www.yellowstone.net/geysers/ Geysers of Yellowstone: Online Videos and Descriptions]
*[https://web.archive.org/web/20040207004906/http://www.uweb.ucsb.edu/~glennon/geysers/ ''About Geysers'' by Alan Glennon]
*[https://web.archive.org/web/20090423220827/http://www.uweb.ucsb.edu/~glennon/crystalgeyser/ ''Cold Water Geysers'' by Alan Glennon]
*[http://www.unmuseum.org/geysers.htm ''Geysers'', The UnMuseum]
*[http://www.johnstonsarchive.net/geysers/index.html ''Johnston's Archive Geyser Resources'']
*[https://web.archive.org/web/20070416140350/http://geysircenter.com/english/geology.html ''The Geology of the Icelandic geysers'' by Dr. Helgi Torfason, geologist]
*[http://www.umich.edu/~gs265/geysers.html ''Geysers and the Earth's Plumbing Systems'' by Meg Streepey]

[[Kategorija:Vulkanski reljef]]
[[Kategorija:Vodene mase]]

Gejzir - Povijest promjena

WikiSysop: Bot: Automatski unos stranica