https://enciklopedija.cc/index.php?action=history&feed=atom&title=Fijala
Fijala - Povijest promjena
2026-08-06T21:21:59Z
Povijest promjena ove stranice na wikiju
MediaWiki 1.42.3
https://enciklopedija.cc/index.php?title=Fijala&diff=337770&oldid=prev
WikiSysop: Bot: Automatska zamjena teksta (-{{Commonscat(.*?)}} +)
2021-11-18T11:39:33Z
<p>Bot: Automatska zamjena teksta (-{{Commonscat(.*?)}} +)</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="hr">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">←Starija inačica</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Inačica od 18. studeni 2021. u 11:39</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l31">Redak 31:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Redak 31:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*Müller/Vogel 2000 - Werner Müller; Gunther Vogel: Atlas arhitekture 2, preveo Milan Pelc, Zagreb, 2000., str. 327, 349, 399</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>*Müller/Vogel 2000 - Werner Müller; Gunther Vogel: Atlas arhitekture 2, preveo Milan Pelc, Zagreb, 2000., str. 327, 349, 399</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{Commonscat|Pinnacles|Fijala}}</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kategorija:Arhitektonski elementi]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kategorija:Arhitektonski elementi]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kategorija:Likovna umjetnost]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kategorija:Likovna umjetnost]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kategorija:Građevinarstvo]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kategorija:Građevinarstvo]]</div></td></tr>
</table>
WikiSysop
https://enciklopedija.cc/index.php?title=Fijala&diff=236655&oldid=prev
WikiSysop: Bot: Automatski unos stranica
2021-10-18T08:31:08Z
<p>Bot: Automatski unos stranica</p>
<p><b>Nova stranica</b></p><div><!--'''Fijala'''-->[[File:Groll12.jpg| thumb|320px |Kontrafori zaključeni '''fijalama''', [[Kutna Hora]], Češka, 16. st.]]<br />
'''Fijala''' (grč. fiale, njem. Fiale, eng. pinacle) je naziv za vitki, uglavnom kameni tornjić na vrhu potpornog [[stub]]a ([[kontrafor]]a) crkve<ref>Paulić 1962; Damjanov/Radulić 1967</ref>, zabata ili učelka (wimperge).<ref>Müller/Vogel 2000, 399</ref><br />
Jedan je od najčešćih elemenata u sakralnoj arhitekturi [[gotika|gotike]] i [[neogotika|neogotike]].<br />
<br />
Fijala se najčešće sastoji od četverostranog ili osmerostranog trupa, ponekad u formi [[tabernakul]]a, koji je zaključen piramidalnim izdankom, na vrhu kojega se nalazi '''[[križni cvijet]]'''.<ref>Paulić 1962; Müller/Vogel 2000, 327</ref><br />
<br />
<br />
Bridovi izdanka ukrašeni su trakama rakovica (penjačica).<br />
[[File:Portál Staré radnice.jpg|thumb|220px |Portal tornja stare gradske vijećnice ukrašen '''fijalama''', [[Brno]], Češka]]<br />
<br />
Fijala najčešće ima tri uloge: <br />
<br />
- funkcionalnu: služi kao kompenzacijsko okomito opterećenje<br />
<br />
- dekorativnu: skladno dovršava snažno uzlazno kretanje masivnog stupa (kontrafora) kojeg zaključuje <br />
<br />
- kompozicijsku: na harmoničan način integrira kontrafor u sveukupno obličje katedrale<ref>Müller/Vogel 1999</ref><br />
<br />
Fijale se također koriste kao ukrasi završetka [[zabat]]a, prozora, [[ciborij]]a, [[oltar]]a i crkvenog namještaja<ref>Paulić 1962; Müller/Vogel 2000, 427</ref>, te posuđa.<br />
[[File:MZK 001 Nr 10 Charakteristik der Baudenkmale Böhmens - Fig. 31 Dom von Prag - Fiale.jpg|thumb|left|65px|Crtež '''fijale''' s katedrale sv. Vida, [[Prag]], Češka]]<br />
<br />
Ponekad se koriste i u profanoj arhitekturi u koju su preuzete iz sakralne (npr. Tržnica sukna i gradski toranj u [[Bruges]]u).<ref>Müller/Vogel 2000, 439</ref><br />
<br />
==Bilješke==<br />
{{Izvori}}<br />
<br />
==Literatura==<br />
*Paulić 1962 – Paulić, Jelka: Fijala, Enciklopedija likovnih umjetnosti, sv. 2, Zagreb, 1962., str. 271<br />
*Damjanov/Radulić 1967 - Damjanov, Jadranka; Radulić, Ksenija: Fijala, Umjetnost (Likovne umjetnosti), 3. izdanje, Zagreb, 1967., str. 77<br />
*Müller/Vogel 1999 - Werner Müller; Gunther Vogel: Atlas arhitekture 1, preveo Milan Pelc, Zagreb, 1999., str. 64-65<br />
*Müller/Vogel 2000 - Werner Müller; Gunther Vogel: Atlas arhitekture 2, preveo Milan Pelc, Zagreb, 2000., str. 327, 349, 399<br />
<br />
{{Commonscat|Pinnacles|Fijala}}<br />
[[Kategorija:Arhitektonski elementi]]<br />
[[Kategorija:Likovna umjetnost]]<br />
[[Kategorija:Građevinarstvo]]</div>
WikiSysop