https://enciklopedija.cc/index.php?action=history&feed=atom&title=BombonBombon - Povijest promjena2026-08-07T10:32:17ZPovijest promjena ove stranice na wikijuMediaWiki 1.42.3https://enciklopedija.cc/index.php?title=Bombon&diff=493251&oldid=prevWikiSysop: bnz2022-04-29T22:33:08Z<p>bnz</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="hr">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">←Starija inačica</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Inačica od 29. travanj 2022. u 22:33</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">Redak 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Redak 1:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><!--'''Bombon'''--></del>{{preusmjerava|Bonbon|mobilni operater|[[Bonbon (mobilni operater)]]}}</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{preusmjerava|Bonbon|mobilni operater|[[Bonbon (mobilni operater)]]}}</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{preusmjerava|Karamela|smjesu od šećera|[[Karamel]]}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{preusmjerava|Karamela|smjesu od šećera|[[Karamel]]}}</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Datoteka:Candy mosaic.jpg|mini|Bomboni]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Datoteka:Candy mosaic.jpg|mini|Bomboni]]</div></td></tr>
</table>WikiSysophttps://enciklopedija.cc/index.php?title=Bombon&diff=147490&oldid=prevWikiSysop: Bot: Automatski unos stranica2021-09-22T00:34:37Z<p>Bot: Automatski unos stranica</p>
<p><b>Nova stranica</b></p><div><!--'''Bombon'''-->{{preusmjerava|Bonbon|mobilni operater|[[Bonbon (mobilni operater)]]}}<br />
{{preusmjerava|Karamela|smjesu od šećera|[[Karamel]]}}<br />
[[Datoteka:Candy mosaic.jpg|mini|Bomboni]]<br />
'''Bombon''' je vrsta [[slatkiš|slatkiša]] izrađen od koncentrirane mješavine [[šećer]]a i [[voda|vode]], s dodatkom [[boja]] i [[aroma]].<br />
<br />
Pojam bombon je [[Jednačenje po mjestu tvorbe|modificirana]] francuska riječ ''bonbon'', a označava nešto dobro (''bon-bon'', ''bon'' = dobro).<br />
<br />
== Izrada ==<br />
[[Sirup]] od mješavine šećera i vode ili mlijeka se kuha do određene koncentracije, ili dok počne [[karamel]]izirati. Ovisno o sastojscima i dužini vrenja, dobivaju se različite vrste bombona.<br />
<br />
Prije no što su [[termometar|termometri]] postali široko dostupni, koncentracija šećera u otopini određivala se jednostavnom metodom: žličica smjese se spušta u hladnu vodu i na temelju njenih svojstava određuje faza otopine:<ref name="test">[http://www.exploratorium.edu/cooking/candy/sugar-stages.html Opis (na engleskom) i video snimci određivanja faze kuhanja sirupa, s web stranice www.exploratorium.edu]</ref><br />
<br />
{|class="wikitable"<br />
!Temperatura || Koncentracija<br>šećera || Opis<br />
|-<br />
| 110-111 °C || 80% || šećer je u obliku tekućih niti<br />
|- style="background:#ffffcc;"<br />
| 112-115 °C || 85% || meke kuglice, koje se nakon nekoliko trenutaka spljošte kao [[palačinka|palačinke]]; koristi se kao kremasto punjenje bombona ([[fondan]])<br />
|- style="background:#ffffcc;"<br />
| 118-120 °C||87% || čvrste kuglice koje se ne spljošte kad se izvade iz vode, ali se ugibaju pod prstima; do ove faze se kuhaju karamele<br />
|- style="background:#ffffcc;"<br />
| 121-130 °C || 92% || tvrde kuglice kojima se još uvijek može mijenjati oblik; do ove faze se kuhaju gumeni bomboni, [[halva]]<br />
|- style="background:#ffffcc;"<br />
| 132-143 °C || 95% || niti koje su malo savitljive pri vađenju iz vode, a pri jačem savijanju će se slomiti<br />
|- style="background:#ffffcc;"<br />
| 146-154 °C || 99% || niti koje su krte i lome se pri savijanju; do ove faze se kuhaju tvrdi bomboni, lizalice, [[toffee]]<br />
|-<br />
| 160 °C || 100% || bistra tekućina - sva voda je ishlapila, ostao je šećer, koji je tekući i ima svjetlo [[jantar]]nu boju<br />
|-<br />
| 170 °C || 100% || smeđa tekućina - tekući šećer postaje smeđ zbog karameliziranja<br />
|-<br />
| 177 °C || 100% || zagorjeli šećer - šećer počinje zagarati i dobiva gorak okus<br />
|-<br />
|colspan=3|{{boja-|#ffffcc|'''*''' Ovom bojom su označene faze kuhanja za bombone}}<br />
|}<br />
<br />
Prve [[žele bombon]]e u Hrvatskoj proizvela je nacionalizirana tvornica Jurja Ehla u Varaždinu poslije drugog svjetskog rata, zahvaljujući kemijskom tehničaru i vrsnom poznavatelju prehrambene tehnologije [[Herbert Alfred Pieper|Herbertu Alfredu Pieperu]] (1919. – 2005.), tehnologu tvornice, koji je u [[Varaždin]] dospio kao zarobljeni njemački vojnik. Bio je prvo smješten u logor u Međimurskoj ulici 6, gdje je tvornica Kalnik počela svoj poslijeratni razvoj. Nadareni tehnolog uspio je proizvesti po svojem receptu proizvesti prve žele bombone u Hrvatskoj. <ref>[http://evarazdin.hr/nasim-krajem/jeste-li-znali-da-su-prve-zele-bombone-cuclali-varazdinci-164735/ eVaraždin] Josip Novak/VT: ''Jeste li znali da su prve žele bombone cuclali Varaždinci?'' 4. prosinca 2012. Izvor: Varaždinski tjednik (pristupljeno 4. svibnja 2017.)</ref><br />
<br />
== Vrste ==<br />
Bombon u osnovnom značenju podrazumijeva tvrdi slatkiš, koji se zadržava i polako topi u ustima, a u širem smislu obuhvaća čitav niz oblika i sastava:<br />
<br />
<gallery style="text-align:center;"><br />
datoteka:HardCandy.jpg|Tvrdi bombon<br />
datoteka:Smarties(europe).jpg|[[Draže]] - bombon s [[plašt]]em<br />
datoteka:Russianfudge.JPG|Karamela - meki bombon<br />
datoteka:BajaderaKrash.jpg|[[Bajadera (desert)|Bajadera]] <!-- bombon je valjda, ako se nalaze u kutiji koja se zove bombonijera --><br />
datoteka:Cherry cordial (candy).JPG|Čokoladni bombon - ispod plašta od čokolade je punjenje (fondan, ili voće s alkoholom)<br />
datoteka:Mixed-jujyfruits.jpg|Gumeni bombon - rasteže se kao guma<br />
datoteka:Dolly mixture.JPG|[[Žele]] bombon<br />
datoteka:Schaumzuckerbananen fcm.jpg|[[Pjena]]sti bombon<br />
datoteka:Fale - Barcellona - 194.jpg|Izbor mekih bombona<br />
datoteka:Ginormous lollipops and marzipan.jpg|[[Lizalica]] (šećerlema, lilihip) je bombon na štapiću<br />
datoteka:Bowl of lollipops.jpg|Lizalica u obliku kuglica<br />
datoteka:Candy canes.png|Lizalica u obliku štapića<br />
</gallery><br />
{{-}}<br />
<br />
[[Bombonijera]] je naziv za dekorativnu kutiju s bombonima. Najćešće su to čokoladni bomboni u različitim oblicima. Također, bombonijera je naziv za trgovine slatkišima.<br />
<br />
== Drugo značenje ==<br />
[[datoteka:Candy Bra.jpg|mini|Bombonice]] <!-- Pa zar nisu bombonice? ;) --><br />
U prenesenom značenju bombon (bombonica) se koristi za ono što je malo, slatko, privlačno. Npr, ''unuka mu je pravi bombon''<ref name="hjp">[http://hjp.znanje.hr/index.php?show=search_by_id&id=f19kWxA%3D Definicija bombona na Hrvatskom jezičnom portalu]</ref>, ''Joj što je sladak mobitel, prava je bombonica!'', ''Auto je prava bombonica, izgleda fenomenalno!''...<br />
<br />
== Izvori ==<br />
{{izvori}}<br />
<br />
== Vanjske poveznice ==<br />
* [http://www.kras.hr/index.php?page=products&productGroup_id=15 www.kras.hr] - Bomboni [[Kraš]]<br />
* [http://www.kandit.hr/bombonski-proizvodi.html www.kandit.hr] - Bomboni Kandit<br />
<br />
[[Kategorija:Slatkiši]]<br />
<br />
<!--interwiki--><br />
[[ar:حلوى سكرية]]<br />
[[zh-min-nan:Kim-kâm]]<br />
[[bg:Бонбон]]<br />
[[da:Slik (gastronomi)]]<br />
[[de:Bonbon]]<br />
[[en:Candy]]<br />
[[eo:Bombono]]<br />
[[fa:آبنبات]]<br />
[[fr:Bonbon]]<br />
[[gl:Caramelo]]<br />
[[id:Permen]]<br />
[[it:Caramella]]<br />
[[he:סוכרייה]]<br />
[[nl:Snoepgoed]]<br />
[[nds-nl:Slik]]<br />
[[ja:キャンディ]]<br />
[[no:Godteri]]<br />
[[nrm:Chucrîn]]<br />
[[pl:Cukierek]]<br />
[[pt:Bala (doce)]]<br />
[[ru:Конфеты]]<br />
[[simple:Candy]]<br />
[[sk:Cukrík]]<br />
[[sr:Bombona]]<br />
[[fi:Makeinen]]<br />
[[sv:Godis]]<br />
[[zh:糖果]]</div>WikiSysop