Bitka za Britaniju - Povijest promjena

Suradnik10: Zamjena teksta - '{{WProjekti↵\|commons(.)\=(.)↵\|commonshr(.)\=(.)↵\|commonscat(.)\=(.)↵\|commonscathr(.)\=(.)↵}}' u ''

2026-03-12T17:59:10Z

Zamjena teksta - '{{WProjekti↵\|commons(.*)\=(.*)↵\|commonshr(.*)\=(.*)↵\|commonscat(.*)\=(.*)↵\|commonscathr(.*)\=(.*)↵}}' u ''

←Starija inačica		Inačica od 12. ožujak 2026. u 17:59
Redak 85:		Redak 85:
	* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20090503114041/http://www.remuseum.org.uk/corpshistory/rem_corps_part16.htm Royal Engineers Museum] Royal Engineers and Second World War (airfield repair)		* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20090503114041/http://www.remuseum.org.uk/corpshistory/rem_corps_part16.htm Royal Engineers Museum] Royal Engineers and Second World War (airfield repair)
	;Sestrinski projekti		;Sestrinski projekti
	~~{{WProjekti~~
	~~\|commons = Battle of Britain~~
	~~\|commonshr = Battle of Britain~~
	~~\|commonscat = Battle of Britain~~
	~~\|commonscathr = Battle of Britain~~
	}}

	{{Drugi svjetski rat}}		{{Drugi svjetski rat}}

Suradnik10: Zamjena teksta - '{{nld oznaka}}' u '{{niz oznaka}}'

2025-06-02T01:03:37Z

Zamjena teksta - '{{nld oznaka}}' u '{{niz oznaka}}'

←Starija inačica		Inačica od 2. lipanj 2025. u 01:03
Redak 82:		Redak 82:
	* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20111012142152/http://www.raf.mod.uk/bob1940/roll.html RAF Battle of Britain Roll of Honour]		* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20111012142152/http://www.raf.mod.uk/bob1940/roll.html RAF Battle of Britain Roll of Honour]
	* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20080608203313/http://www.battle-of-britain.com/ Battle-Of-Britain Website.]		* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20080608203313/http://www.battle-of-britain.com/ Battle-Of-Britain Website.]
	* {{~~nld~~ oznaka}} [https://web.archive.org/web/20061010011809/http://www.battleofbritain.be/ Battle-Of-Britain]		* {{niz oznaka}} [https://web.archive.org/web/20061010011809/http://www.battleofbritain.be/ Battle-Of-Britain]
	* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20090503114041/http://www.remuseum.org.uk/corpshistory/rem_corps_part16.htm Royal Engineers Museum] Royal Engineers and Second World War (airfield repair)		* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20090503114041/http://www.remuseum.org.uk/corpshistory/rem_corps_part16.htm Royal Engineers Museum] Royal Engineers and Second World War (airfield repair)
	;Sestrinski projekti		;Sestrinski projekti

Suradnik10: Zamjena teksta - '{{nld icon}}' u '{{nld oznaka}}'

2025-04-23T03:19:12Z

Zamjena teksta - '{{nld icon}}' u '{{nld oznaka}}'

←Starija inačica		Inačica od 23. travanj 2025. u 03:19
Redak 82:		Redak 82:
	* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20111012142152/http://www.raf.mod.uk/bob1940/roll.html RAF Battle of Britain Roll of Honour]		* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20111012142152/http://www.raf.mod.uk/bob1940/roll.html RAF Battle of Britain Roll of Honour]
	* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20080608203313/http://www.battle-of-britain.com/ Battle-Of-Britain Website.]		* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20080608203313/http://www.battle-of-britain.com/ Battle-Of-Britain Website.]
	* {{nld ~~icon~~}} [https://web.archive.org/web/20061010011809/http://www.battleofbritain.be/ Battle-Of-Britain]		* {{nld oznaka}} [https://web.archive.org/web/20061010011809/http://www.battleofbritain.be/ Battle-Of-Britain]
	* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20090503114041/http://www.remuseum.org.uk/corpshistory/rem_corps_part16.htm Royal Engineers Museum] Royal Engineers and Second World War (airfield repair)		* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20090503114041/http://www.remuseum.org.uk/corpshistory/rem_corps_part16.htm Royal Engineers Museum] Royal Engineers and Second World War (airfield repair)
	;Sestrinski projekti		;Sestrinski projekti

WikiSysop: bnz

2022-04-28T15:25:48Z

bnz

←Starija inačica		Inačica od 28. travanj 2022. u 15:25
Redak 1:		Redak 1:
	~~<!--'''Bitka za Britaniju'''-->~~{{Oružani sukob		{{Oružani sukob
	\|naziv=Bitka za Britaniju		\|naziv=Bitka za Britaniju
	\|dio= [[Drugi svjetski rat\|Drugog svjetskog rata]]		\|dio= [[Drugi svjetski rat\|Drugog svjetskog rata]]

WikiSysop: file u datoteka

2022-04-15T03:49:48Z

file u datoteka

←Starija inačica		Inačica od 15. travanj 2022. u 03:49
Redak 9:		Redak 9:
	\|teritorij=		\|teritorij=
	\|ishod= Njemačka odustala od invazije		\|ishod= Njemačka odustala od invazije
	\|sukobljeni1={{ZD\|U\|UK}} [[Ujedinjeno Kraljevstvo]]<br>[[~~File~~:US flag 48 stars.svg\|22px\|US flag 48 stars]] [[SAD]] <small>(pomoć u naoružanju)</small>		\|sukobljeni1={{ZD\|U\|UK}} [[Ujedinjeno Kraljevstvo]]<br>[[Datoteka:US flag 48 stars.svg\|22px\|US flag 48 stars]] [[SAD]] <small>(pomoć u naoružanju)</small>
	\|sukobljeni2={{ZD\|N\|NNJE}} [[Treći Reich]]<br>{{ZD\|K\|Kr ITA}} [[Fašistička Italija\|Italija]]		\|sukobljeni2={{ZD\|N\|NNJE}} [[Treći Reich]]<br>{{ZD\|K\|Kr ITA}} [[Fašistička Italija\|Italija]]
	\|sukobljeni3=		\|sukobljeni3=

WikiSysop: Bot: Automatski unos stranica

2021-12-21T05:36:30Z

Bot: Automatski unos stranica

Nova stranica

{{Oružani sukob
|naziv=Bitka za Britaniju
|dio= [[Drugi svjetski rat|Drugog svjetskog rata]]
|slika=[[Datoteka:Battle of britain air observer.jpg|350px]]
|opis slike=Britanski vojnik promatra nebo tijekom bitke
|datum=[[10. srpnja]] [[1940.]] - [[31. listopada]] [[1940.]]
|mjesto= [[Ujedinjeno Kraljevstvo]] (uglavnom južni dio)
|povod=
|teritorij=
|ishod= Njemačka odustala od invazije
|sukobljeni1={{ZD|U|UK}} [[Ujedinjeno Kraljevstvo]] [[File:US flag 48 stars.svg|22px|US flag 48 stars]] [[SAD]] (pomoć u naoružanju)
|sukobljeni2={{ZD|N|NNJE}} [[Treći Reich]] {{ZD|K|Kr ITA}} [[Fašistička Italija|Italija]]
|sukobljeni3=
|zapovjednik1={{ZD|U|UK}} [[Hugh Dowding]] {{ZD|U|UK}} [[Keith Park]] {{ZD|U|UK}} [[Trafford Leigh-Mallory]] {{ZD|U|UK}} [[C. J. Quintin Brand]] {{ZD|U|UK}} [[Richard Saul]]
|zapovjednik2={{ZD|N|NNJE}} [[Hermann Göring]] {{ZD|N|NNJE}} [[Albert Kesselring]] {{ZD|N|NNJE}} [[Hugo Sperrle]] {{ZD|N|NNJE}} [[Hans-Jürgen Stumpff]] {{ZD|K|Kr ITA}} [[Rino Corso Fougier]]
|zapovjednik3=
|jačina1=700-1000 aviona
|jačina2=oko 2700 aviona
|jačina3=
|posljedice1= '''Srušenih aviona:''' 902 '''Poginulih civila:''' 27 450 '''Ranjenih:''' 32 138
|posljedice2= '''Srušenih aviona:''' 2698
|posljedice3=
|bilješke=
}}
'''Bitka za Britaniju''' je naziv za koji se koristi za seriju zračnih sukoba koji se u ljeto 1940. godine, tijekom [[drugi svjetski rat|drugog svjetskog rata]], vodio nad nebom Velike Britanije između njemačke [[Luftwaffe]] i britanskog [[RAF]]-a.

Početkom ljeta je, nakon kapitulacije [[Francuska|Francuske]], [[Treći Reich|Hitlerova Njemačka]] postala gospodarom europskog kontinenta, a Britanija i njeni dominioni ostali bez saveznika. Mnogi u svijetu su držali da je Njemačka time stekla tako povoljnu poziciju da dalji rat nema smisla, odnosno da je jedina alternativa prihvatiti njemačku "velikodušnu" ponudu za mir i tako sačuvati onoliko Britanskog Imperija koliko se može očuvati. Kada je [[Winston Churchill|Churchill]]ova vlada sve te ponude odbila, [[Adolf Hitler|Hitler]] je zapovijedio da se započne planiranje invazije koja je dobila kodno ime [[Operacija Morski Lav]].

Nijemci nimalo nisu skrivali pripreme za invaziju, smatrajući kako će time Britanija biti stavljena pod psihološki pritisak, koje će [[bombardiranje]] od strane Luftwaffe učiniti neizdržljivim. No, planiranje i pripreme za invaziju su također pokazali velike organizacijske i logističke slabosti njemačkih oružanih snaga - nedostatak mornaričkih i ambifijskih resursa nužnih za tako složenu i ambicioznu operaciju kao što je masovno iskrcavanje na [[Velika Britanija|Britansko Otočje]]. Planeri [[Operacija Morski Lav|Operacije Morski Lav]] (Unternehmen Seelöwe) su došli do zaključka kako šanse za uspjeh imaju jedino ako desantnim snagama prije toga nitko ne bude u stanju pružiti otpor. To se pogotovo odnosilo na britansku Kraljevsku mornaricu čije su snage prijetile masakrom njemačke invazijske flotile, odnosno konvoja koje su poslije trebali snabdijevati uspostavljene mostobrane.

[[Hermann Göring]], zapovjednik Luftwaffe, je Hitlera uvjerio kako su njegove snage - koje su se bile iskazale u kampanjama u Poljskoj, Norveškoj i Francuskoj - više nego sposobne zračnim udarima slomiti britanski otpor prije samog iskrcavanja. Jedina prepreka tim planovima bio je RAF, pa je njegovo uništenje navedeno kao ključan preduvjet za izdavanje zapovijedi za invaziju.

== Suprotstavljene snage ==

=== Njemačke snage ===

''Luftwaffe'' je imala tri zračne flote:

* Drugu zračnu flotu - pod komandom Feldmaršala [[Albert Kesselring|Alberta Kesselringa]], s bazama u Belgiji, Nizozemskoj i sjevernoj Francuskoj
* Treću zračnu flotu - pod komandom Feldmaršala [[Hugo Sperrle|Sperrlea]], s bazama u sjevernoj Francuskoj
* Petu zračnu flotu - pod komandom generala [[Hans-Jürgen Stumpff|Stumpffa]], s bazama u Norveškoj i Danskoj

Te tri flote zajedno imale su:
* 963 lovačka aviona ([[Messerschmitt Bf 109]], [[Messerschmitt Bf 110]])
* 998 bombardera (Heinkel He 111, [[Dornier Do 17]])
* 315 bombardera za obrušavanje (''Sturzkampfflugzeug'' odmilja ''štuke'' - zapravo [[Junkers Ju-87]])

=== Britanske snage ===

Početkom kolovoza 700-800 lovačkih aviona ([[Spitfire|Supermarine Spitfire]], Hawker Hurricane)

== Tijek bitke ==

* [[10. srpnja]] – [[11. kolovoza]] [[1940.|1940]].: ''Kanalkampf'', ("borbe za Kanal").
* [[12. kolovoza]] – [[23. kolovoza]] [[1940.|1940]].: ''Adlerangriff'' ("Napad orlova"), napadi na zračne luke uz obalu
* [[24. kolovoza]] – [[6. rujna]] [[1940.|1940]].: ''Luftwaffe'' napada zračne luke u unutrašnjosti Britanije
* [[7. rujna]] [[1940.|1940]]. -: bombardiranje civilnih ciljeva

=== Borbe za Kanal ===

Njemačka strategija u bitci, koja je u manjem opsegu otpočela već u srpnju, bili su napadi na RAF-ove instalacije u južnoj Engleskoj, odnosno uvlačenje RAF-ovih jedinica u iscrpljujući okršaj u kojem bi do izražaja došla njemačka tehnička i brojčana premoć.

=== Napad orlova ===

Ono što planeri Luftwaffe nisu imali u vidu bio je niz prednosti na strani RAF-a - postojanje [[radar]]a, veliki broj suvremenih lovačkih zrakoplova tipa [[Hurricane]] i [[Spitfire]] sposobnih da se nose s njemačkim [[Me-109]], mogućnost ponovnog korištenja pilota oborenih nad vlastitim tlom kao i izvrsna organizacija britanske industrije koja je nove lovačke avione proizvodila brže od njemačke.

=== Napadi na zračne luke ===

Kako se bitka intenzivirala tokom kolovoza, tako su do izražaja počele dolaziti i neke velike slabosti Luftwaffe. Ispostavilo se da Me-109 ima prekratak dolet, pa su njemački bombarderi van područja južne Engleske bili lak plijen britanskih lovaca, a ta područja za RAF-ove snage bile relativno sigurna baza.

=== Napadi na civilne ciljeve ===

Iako je RAF povremeno bio u krizi - više zbog nedostatka iskusnih [[Pilot|pilota]], nego [[Zrakoplov|zrakoplova]] - uspjele su svo vrijeme očuvati svoju borbenu sposobnost. Do 15. rujna - dana koji je postavljen kao početak invazije - postalo je više nego jasno da Luftwaffe nije ispunila svoj zadatak.

S približavanjem jeseni i kvarenjem vremena u Kanalu La Manche, kod Hitlera su nestale sve iluzije o izvedivosti iskrcavanja, pa je ono otkazano. Taj poraz - prvi u ratu - Nijemci su nastojali sakriti nastavkom žestokog bombardiranja britanskih gradova i industrijskih resursa. To, kao i početak nesmiljenog podmorničkog rata, trebao je umjesto invazije baciti Britaniju na koljena.

== Vanjske poveznice ==
* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20080825064837/http://www.battleofbritain.net/ Battle Of Britain]
* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20031201065135/http://www.raf.mod.uk/bob1940/bobhome.html Royal Air Force history]
* {{eng icon}} [http://www.pillboxesuk.co.uk British Invasion Defences]
* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20060427172401/http://www.javaskill.co.uk/ukairfields.html Map of UK Airfields and squadrons.]
* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20111012142152/http://www.raf.mod.uk/bob1940/roll.html RAF Battle of Britain Roll of Honour]
* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20080608203313/http://www.battle-of-britain.com/ Battle-Of-Britain Website.]
* {{nld icon}} [https://web.archive.org/web/20061010011809/http://www.battleofbritain.be/ Battle-Of-Britain]
* {{eng icon}} [https://web.archive.org/web/20090503114041/http://www.remuseum.org.uk/corpshistory/rem_corps_part16.htm Royal Engineers Museum] Royal Engineers and Second World War (airfield repair)
;Sestrinski projekti
{{WProjekti
|commons = Battle of Britain
|commonshr = Battle of Britain
|commonscat = Battle of Britain
|commonscathr = Battle of Britain
}}

{{Drugi svjetski rat}}

[[Kategorija:Ujedinjeno Kraljevstvo u Drugom svjetskom ratu]]
[[Kategorija:Britanske bitke|Britanija]]
[[Kategorija:Njemačka u Drugom svjetskom ratu]]
[[Kategorija:Njemačke bitke|Britanija]]
[[Kategorija:Italija u Drugom svjetskom ratu]]
[[Kategorija:Talijanske bitke|Britanija]]
[[Kategorija:Bitke u Drugom svjetskom ratu|Britanija]]
[[Kategorija:Britansko-njemački odnosi]]