https://enciklopedija.cc/index.php?action=history&feed=atom&title=Biskupski_%C5%A1tapBiskupski štap - Povijest promjena2026-08-03T15:56:15ZPovijest promjena ove stranice na wikijuMediaWiki 1.42.3https://enciklopedija.cc/index.php?title=Biskupski_%C5%A1tap&diff=487175&oldid=prevWikiSysop: bnz2022-04-28T12:47:19Z<p>bnz</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="hr">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">←Starija inačica</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Inačica od 28. travanj 2022. u 12:47</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">Redak 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Redak 1:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><!--'''Biskupski štap'''--></del>[[Datoteka:Crosiere of arcbishop Heinrich of Finstingen.jpg|thumb|Štap nadbiskupa Heinrika iz Finstingena, 1260-1286.]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Datoteka:Crosiere of arcbishop Heinrich of Finstingen.jpg|thumb|Štap nadbiskupa Heinrika iz Finstingena, 1260-1286.]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Biskupski štap''' - Pastoral (lat. ''baculus'') dio pontifikalnih oznaka pridržan [[Biskup|biskupima]] i [[Područni opat|područnim opatima]].</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Biskupski štap''' - Pastoral (lat. ''baculus'') dio pontifikalnih oznaka pridržan [[Biskup|biskupima]] i [[Područni opat|područnim opatima]].</div></td></tr>
</table>WikiSysophttps://enciklopedija.cc/index.php?title=Biskupski_%C5%A1tap&diff=484459&oldid=prevWikiSysop: file u datoteka2022-04-15T03:43:29Z<p>file u datoteka</p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="hr">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">←Starija inačica</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Inačica od 15. travanj 2022. u 03:43</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">Redak 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Redak 1:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><!--'''Biskupski štap'''-->[[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">File</del>:Crosiere of arcbishop Heinrich of Finstingen.jpg|thumb|Štap nadbiskupa Heinrika iz Finstingena, 1260-1286.]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><!--'''Biskupski štap'''-->[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Datoteka</ins>:Crosiere of arcbishop Heinrich of Finstingen.jpg|thumb|Štap nadbiskupa Heinrika iz Finstingena, 1260-1286.]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Biskupski štap''' - Pastoral (lat. ''baculus'') dio pontifikalnih oznaka pridržan [[Biskup|biskupima]] i [[Područni opat|područnim opatima]].</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Biskupski štap''' - Pastoral (lat. ''baculus'') dio pontifikalnih oznaka pridržan [[Biskup|biskupima]] i [[Područni opat|područnim opatima]].</div></td></tr>
</table>WikiSysophttps://enciklopedija.cc/index.php?title=Biskupski_%C5%A1tap&diff=176674&oldid=prevWikiSysop: Bot: Automatski unos stranica2021-09-30T08:47:07Z<p>Bot: Automatski unos stranica</p>
<p><b>Nova stranica</b></p><div><!--'''Biskupski štap'''-->[[File:Crosiere of arcbishop Heinrich of Finstingen.jpg|thumb|Štap nadbiskupa Heinrika iz Finstingena, 1260-1286.]]<br />
<br />
'''Biskupski štap''' - Pastoral (lat. ''baculus'') dio pontifikalnih oznaka pridržan [[Biskup|biskupima]] i [[Područni opat|područnim opatima]].<br />
==Podrijetlo==<br />
<br />
Izvorno je ova [[insignija]] pripadala vojnim i građanskim dužnosnicima, ali je davana [[biskup]]ima poslije vremena cara [[Konstantin Veliki|Konstantina Velikog]]. Pojavljuje se za vrijeme [[Celestin I.|Celestina I.]] Drugi spomen se pojavljuje u 7. stoljeću u [[Toledo|Toledu]], prilikom posvete opata. Ranije se naznake iščitavaju iz imitacije zlatnog štapa (''virga aurea'') u ceremoniji bizantskog dvora koji su [[Vizigoti]] donijeli u Španjolsku i prenijeli u Galiju. Raširena mu je upotreba u 9. stoljeću kako svjedoči pismo [[Karlo Ćelavi|Karla Ćelavog]] u kojem spominje da je [[ettonska nadbiskupija|nadbiskup Ettona]] podijelio [[svećenički red|zaređenim]] [[Sufragan|sufraganima]] prsten i štap.<br />
<br />
==Izgled==<br />
Štap je izvorno imao na vrhu kuglu, križ, ili poprećni krak kojim bi činio znak [[tau]]. Tijekom 13. stoljeća dobiva današnji izgled s spiralnim završetkom na kojem bi bio [[vazmeni Jaganjac]] ili [[sv. Mihovil]] u borbi sa [[zmaj]]em.<br />
<br />
==Oznaka investiture==<br />
Tijekom povijesti osobito je bio loš utjecaj kada se spojila predaj [[liturgija|liturgijskih]] insignija (štapa i prstena), pri podjeljivanju političke moći, takozvana [[investitura]]. Postojao je obred unutar kojeg se biskupu davala čast, odnosno gospodstvo nad određenim feudom ili gradom. Formulom :''Accipite episcopatu''m (pri podjeljivanju štapa) i ''accipite ecclesiam'' (pri davanju prstena), davala se građanska vlast biskupu. Promjenom političkih prilika došlo je do raznih nesuglasica i sukoba. Stvar se riješila [[Borba za investituru|borbom za investituru]].[[Datoteka:Investiturewoodcut.jpg|mini|200px|lijevo|Srednjovjekovni kralj predaje ovlasti biskupu]]<br />
<br />
==Uporaba danas==<br />
Danas se štap dodjeljuje unutar biskupskog posvećenja riječima: Primi štap, znak pastirske službe, i pazi na svekoliko stado u kojemu te [[Duh Sveti]] postavio za biskupa da ravnaš Božjom Crkvom. Štap biskup upotrebljava samo u [[pontifikat|pontifikalnoj službi]]: tijekom [[sveta misa|svete mise]], ređenja, [[procesija]] i [[blagoslov]]a. Unutar [[biskupija|biskupije]] pravo nositi štap unutar bogoštovnih čina ima samo [[dijecezanski biskup]], dok gostujući biskupi moraju tražiti njegovo izričito dopuštenje da ga rabe unutar njegove biskupije.<br />
<br />
==Način držanja==<br />
Biskup dok nosi štap zakrivljeni dio drži okrenut prema narodu, dok opat zakrivljeni dio štapa drži okrenut prema sebi.<br />
<br />
==Literatura==<br />
*Biskupski ceremonijal, Zagreb 1987.<br />
*Rupert BERGER, Mali liturgijski leksikon, Zagreb 1993.<br />
*Ivan ŠAŠKO, Liturgijski simbolički govor, Zagreb 2005.<br />
<br />
[[Kategorija:Katoličanstvo]]<br />
[[Kategorija:Liturgijsko ruho]]</div>WikiSysop