WikiSysop: bnz

2022-05-13T02:27:39Z

bnz

←Starija inačica		Inačica od 13. svibanj 2022. u 02:27
Redak 1:		Redak 1:
	~~<!--'''Bahia'''-->~~{\| class="infobox" style="width: 22em; border-collapse: collapse; font-size: 95%;" cellpadding="2"		{\| class="infobox" style="width: 22em; border-collapse: collapse; font-size: 95%;" cellpadding="2"
	\|+ <big>'''Bahia'''</big>		\|+ <big>'''Bahia'''</big>
	\|-		\|-

WikiSysop: Bot: Automatski unos stranica

2021-08-08T03:45:41Z

Bot: Automatski unos stranica

Nova stranica

{| class="infobox" style="width: 22em; border-collapse: collapse; font-size: 95%;" cellpadding="2"
|+ <big>'''Bahia'''</big>
|-
| align=center colspan=2 |
{|
|-
| align=center width=135 | [[Datoteka:Bandeira_da_Bahia.svg|200px|Zastava Bahije ]]
|}
|-
|colspan="2" style="text-align:center;" | zastava države Bahia
{|
|-
| align=center width=135 | [[Datoteka:Brasão da Bahia.png|200px|Grb države Bahia ]]
|}
|-
|colspan="2" style="text-align:center;" | grb države Bahia
|-
| align=center colspan=2 | [[Datoteka:Brazil State Bahia.svg|200px|Položaj Bahije u Brazilu]]
|-
|colspan="2" style="text-align:center;" | [[Države Brazila|Vidi sve države Brazila]]
|-
|-
| style="white-space: nowrap;" | '''[[Glavni grad]]'''
| style="white-space: nowrap;" | [[Salvador, Brazil|Salvador]]
|-
| style="white-space: nowrap;" | '''Najveći grad'''
| style="white-space: nowrap;" | [[Salvador, Brazil|Salvador]]
|-
| style="white-space: nowrap;" | '''[[Površina]]'''
| style="white-space: nowrap;" | 564 273 [[km²]]
|-
| style="white-space: nowrap;" | '''[[Stanovništvo]]'''   - Ukupno   - Gustoća
| style="white-space: nowrap;" | 13 070 250 23.2 stanovnika/km²
|-
| style="white-space: nowrap;" | '''[[Guverner]]'''
| style="white-space: nowrap;" | [[Paulo Souto]]
|-
| style="white-space: nowrap;" | '''[[Vremenska zona]]'''
| style="white-space: nowrap;" | [[GMT]]-3
|-
|'''[[ISO 3166-2]]''' || [[ISO 3166-2:BR|BR-BA]]
|}

'''Bahia''' je jedna od država u [[Brazil]]u, nalazi se na na sjeveroistoku, uz [[Atlantski ocean]]. Ime je dobila po arhaičnoj portugalskoj riječi koja znači zaljev. Prvobitni naziv je bio '''a baía de Todos os Santos''', odnosno [[Zaljev Svih Svetih]], jer je zaljev otkriven 1. studenog [[1501.]] godine, na katolički praznik Svi Sveti.

== Povijest ==
Pošto su [[Portugal|portugalski]] moreplovci, ovu zemlju proglasili portugalskim područjem, nastao je i današnji glavni grad, Salvador na brežuljku koji nadvisuje zaljev Svih Svetih. Ovaj grad i ova regija je bila središnja portugalska regija i u trgovačkom i u administrativnom smislu, za sve portugalske kolonije u [[Amerike|Amerikama]], sljedećih 200 godina. Nakratko (1624 - 1625), ovim područjem su zavladali i [[Nizozemci|Nizozemci]]. [[1832.]] Bahiju je posjetio i [[Charles Darwin]].

Bahia je bila posljednja država koja se priključila nezavisnoj konfederaciji Brazila, jer su pojedini članovi elite ove države i dalje bili lojalni portugalskoj kruni i po proglašenju nezavisnosti. Nezavisnost je proglašena 2. srpnja [[1823.]] godine, što se i danas u Bahiji slavi kao Dan nezavisnosti Bahije. Skoro svi stanovnici Bahije, drže do toga da je ovo i stvarni dan nezavisnosti čitavog Brazila, a ne 7. rujan, kada je Imperator Pedro Prvi, proglasio nezavisnost.

Još od 16-og stoljeća Bahia je postala centar uzgoja [[šećer]]a, od kada, zavhaljujući tome, nastaju mnogi gradovi u ovoj državi. Kako su od važnog značaja za plantaže šećera bili robovi, više od 37% svih robova iz Afrike je poslano u [[Brazil]], a najveći broj ovih robova, je korišten za plantaže u Bahiji.

== Zemljopis ==
[[Datoteka:Salvador Satellite.jpg|mini|150px|lijevo|Satelitska snimka zaljeva Svih Svetih]]
Država je geografski podijeljena na sljedeće regije:

* [[Mata Atlântica]] - atlantski obalski pojas,
* Recôncavo - pojas oko zaljeva Svih Svetih, područje u kojoj se nalaze plantaže šećera i [[duhan]]a,
* Planalto - koji predstavlja unutrašnjost Bahije i uključuje dijelove ''sertão'' područja, koja se proteže i kroz druge države sjeverozapadnog Brazila i predstavlja prilično ogoljena područja.

Rijeka [[São Francisco (rijeka)|São Francisco]], druga po veličini u Brazilu, izvire u državi [[Minas Gerais]], putujući sjeverno, prolazi kroz čitavu ''planalto'' regiju Bahije, i na sjeveru čini granicu između Bahije i [[Pernambuco]]a.

== Gospodarstvo ==
Bahia je danas glavni proizvođač i izvoznik kakaa u Brazilu. Osim [[poljoprivreda|poljoprivrede]], koja je ovdje na visokom nivou, država posjeduje i velike rezerve [[rude|ruda]] i [[nafta|nafte]], pa je tako i [[industrija]] prilično razvijena. [[Turizam]], kao gospodarska aktivnost je također veoma razvijena u Bahiji, zbog obalnog pojasa sa prelijepim plažama i brojnih brazilskih karnevala.

== Općine (municípios) ==
Država Bahia sastoji se od 415 općina: Abaíra; Abaré; Acajutiba; Adustina; Água Fria; Aiquara; Alagoinhas; Alcobaça; Almadina; Amargosa; Amélia Rodrigues; América Dourada; Anagé; Andaraí; Andorinha; Angical; Anguera; Antas; Antônio Cardoso; Antônio Gonçalves; Aporá; Apuarema; Araças; Aracatu; Araci; Aramari; Arataca; Aratuípe; Aurelino Leal; Baianópolis; Baixa Grande; Banzaê; Barra; Barra da Estiva; Barra da Choça; Barra do Mendes; Barra do Rocha; Barreiras; Barro Alto; Belmonte; Belo Campo; Biritinga; Boa Nova; Boa Vista do Tupim; Bom Jesus da Lapa; Bom Jesus da Serra; Boninal; Bonito; Boquira; Botuporã; Brejões; Brejolândia; Brotas de Macaúbas; Brumado; Buerarema; Buritirama; Caatiba; Cabaceiras do Paraguaçu; Cachoeira; Caculé; Caém; Caetanos; Caetité; Cafarnaum; Cairu; Caldeirão Grande; Camacan; Camaçari; Camamu; Campo Alegre de Lourdes; Campo Formoso; Canápolis; Canarana; Canavieiras; Candeal; Candeias; Candiba; Cândido Sales; Cansanção; Canudos; Capela do Alto Alegre; Capim Grosso; Caraíbas; Caravelas; Cardeal da Silva; Carinhanha; Casa Nova; Castro Alves; Catolândia; Catu; Caturama; Central; Chorrochó; Cícero Dantas; Cipó; Coaraci; Cocos; Conceição da Feira; Conceição do Almeida; Conceição do Coité; Conceição do Jacuípe; Conde; Condeúba; Contendas do Sincorá; Coração de Maria; Cordeiros; Coribe; Coronel João Sá; Correntina; Cotegipe; Cravolândia; Crisópolis; Cristópolis; Cruz das Almas; Curaçá; Dário Meira; Dias d’Ávila; Dom Basílio; Dom Macedo Costa; Elísio Medrado; Encruzilhada; Entre Rios; ￲ico Cardoso; Esplanada; Euclides da Cunha; Eunápolis; Fátima; Feira da Mata; Feira de Santana; Filadélfia; Firmino Alves; Floresta Azul; Formosa do Rio Preto; Gandu; Gavião; Gentio do Ouro; Glória; Gongogi; Governador Lomanto Júnior; Governador Mangabeira; Guajeru; Guanambi; Guaratinga; Heliópolis; Iaçu; Ibiassucê; Ibicaraí; Ibicoara; Ibicuí; Ibipeba; Ibipitanga; Ibiquera; Ibirapitanga; Ibirapuã; Ibirataia; Ibitiara; Ibititá; Ibotirama; Ichu; Igaporã; Igrapiúna; Iguaí; Ilhéus; Inhambupe; Ipecaetá; Ipiaú; Ipirá; Ipupiara; Irajuba; Iramaia; Iraquara; Irará; Irecê; Itabela; Itaberaba; Itabuna; Itacaré; Itaeté; Itagi; Itagibá; Itagimirim; Itaguaçu da Bahia; Itaju do Colônia; Itajuípe; Itamaraju; Itamari; Itambé; Itanagra; Itanhém; Itaparica; Itapé; Itapebi; Itapetinga; Itapicuru; Itapitanga; Itaquara; Itarantim; Itatim; Itiruçu; Itiúba; Itororó; Ituaçu; Ituberá; Iuiú; Jaborandi; Jacaraci; Jacobina; Jaguaquara; Jaguarari; Jaguaripe; Jandaíra; Jequié; Jeremoabo; Jiquiriçá; Jitaúna; João Dourado; Juazeiro; Jucuruçu; Jussara; Jussari; Jussiape; Lafaiete Coutinho; Lagoa Real; Laje; Lajedão; Lajedinho; Lajedo do Tabocal; Lamarão; Lapão; Lauro de Freitas; Lençóis; Licínio de Almeida; Livramento de Nossa; Senhora; Macajuba; Macarani; Macaúbas; Macururé; Madre de Deus; Maetinga; Maiquinique; Mairi; Malhada; Malhada de Pedras; Manoel Vitorino; Mansidão; Maracás; Maragogipe; Maraú; Marcionílio Souza; Mascote; Mata de São João; Matina; Medeiros Neto; Miguel Calmon; Milagres; Mirangaba; Mirante; Monte Santo; Morpará; Morro do Chapéu; Mortugaba; Mucugê; Mucuri; Mulungu do Morro; Mundo Novo; Muniz Ferreira; Muquém de São Francisco; Muritiba; Mutuípe; Nazaré; Nilo Peçanha; Nordestina; Nova Canaã; Nova Fátima; Nova Ibiá; Nova Itarana; Nova Redenção; Nova Soure; Nova Viçosa; Novo Horizonte; Novo Triunfo; Olindina; Oliveira dos Brejinhos; Ouriçangas; Ourolândia; Palmas de Monte Alto; Palmeiras; Paramirim; Paratinga; Paripiranga; Pau Brasil; Paulo Afonso; Pé de Serra; Pedrão; Pedro Alexandre; Piatã; Pilão Arcado; Pindaí; Pindobaçu; Pintadas; Piraí do Norte; Piripá; Piritiba; Planaltino; Planalto; Poções; Pojuca; Ponto Novo; Porto Seguro; Potiraguá; Prado; Presidente Dutra; Presidente Jânio Quadros; Presidente Tancredo Neves; Queimadas; Quijingue; Quixabeira; Rafael Jambeiro; Remanso; Retirolândia; Riachão das Neves; Riachão do Jacuípe; Riacho de Santana; Ribeira do Amparo; Ribeira do Pombal; Ribeirão do Largo; Rio de Contas; Rio do Antônio; Rio do Pires; Rio Real; Rodelas; Ruy Barbosa; Salinas da Margarida; Salvador; Santa Bárbara; Santa Brígida; Santa Cruz Cabrália; Santa Cruz da Vitória; Santa Inês; Santa Luzia; Santa Maria da Vitória; Santa Rita de Cássia; Santa Teresinha; Santaluz; Santana; Santanópolis; Santo Amaro; Santo Antônio de Jesus; Santo Estêvão; São Desidério; São Domingos; São Felipe; São Félix; São Félix do Coribe; São Francisco do Conde; São Gabriel; São Gonçalo dos Campos; São José da Vitória; São José do Jacuípe; São Miguel das Matas; São Sebastião do Passé; Sapeaçu; Sátiro Dias; Saubara; Saúde; Seabra; Sebastião Laranjeiras; Senhor do Bonfim; Sento Sé; Serra do Ramalho; Serra Dourada; Serra Preta; Serrinha; Serrolândia; Simões Filho; Sítio do Mato; Sítio do Quinto; Sobradinho; Souto Soares; Tabocas do Brejo Velho; Tanhaçu; Tanque Novo; Tanquinho; Taperoá; Tapiramutá; Teixeira de Freitas; Teodoro Sampaio; Teofilândia; Teolândia; Terra Nova; Tremedal; Tucano; Uauá; Ubaíra; Ubaitaba; Ubatã; Uibaí; Umburanas; Una; Urandi; Uruçuca; Utinga; Valença; Valente; Várzea da Roça; Várzea do Poço; Várzea Nova; Varzedo; Vera Cruz; Vereda; Vitória da Conquista; Wagner; Wanderley; Wenceslau Guimarães; Xique-Xique.
== Kultura ==
Kao glavna destinacija afričkih robova, Bahia nosi najizražajniji pečat Afričke kulture u Brazilu. Ovo podrazumjeva, religiju [[Candomblé]] , nastalu od afričke [[Yoruba]] religije, borilačku vještinu [[capoeira]], razne glazbene pravce nastale od afričke glazbe kao što su [[samba]], [[afoxé]], [[axé]] i na kraju i kuhinju koja je čvrsto vezana za kulinarstvo zapadne [[Afrika|Afrike]].

U Bahiji su se rodili mnogi brazilski umjetnici, pisci i glazbenici. Među njima su svakako najpoznatiji osnivači glazbenog pokreta [[Tropicália]] (brazilski hipi glazbeni pokret iz 60-ih i 70-ih godina 20-og stoljeća), [[Gilberto Gil]] i [[Caetano Veloso]], nove snage axé glazbe [[Daniela Mercury]] i [[Ivete Sangalo]]. Grad Salvador, ali i ostali gradovi u Bahiji su dom ''blocos-afros'' grupa.

Jedan od najvećih brazilskih pjesnika, [[Castro Alves]], tvorac poeme ''Navio negreiro'', koja se smatra remek-djelom brazilskog romantizma je bahianac. Bahia, sa svojim piscima je bila izvorište portugalskog jezika i najviše je sudjelovala u širenju [[portugalski|portugalskog]] po ostalim brazilskim teritorijima. Među suvremenim piscima iz Bahije, najpoznatiji su [[Jorge Amado]] i [[João Ubaldo Ribeiro]].

== Domorodačka plemena ==
Kao i u cijelom Brazilu, i u Bahiji se nalaze domorodačka plemena. Na južnom dijelu atlantske obale i u unutrašnjosti države, nalazi se pleme [[Pataxó]], dok se na sjeveru Bahije, uz rijeku [[São Francisco (rijeka)|São Francisco]] nalazi pleme [[Tuxá]].

''Popis plemena'':
[[Aymoré|Aimoré]], [[Akroá]], [[Amoipira]], [[Arikosé]] (Aricobé), [[Baenã]], [[Botocudo]], [[Caimbé]] (Kaimbé), [[Gerén]] (Gueren), [[Huamói]] (Atikum), [[Imboré]], [[Kamakan]], [[Kamarú-Kariri]] (Camuru), [[Kanarín]], [[Kantaruré]], [[Kariri]], [[Katrimbí]] (Catrimbi, Katembri), [[Kipeá]] (Kiriri), [[Krekmún]], [[Manaxó]], [[Maniân]], [[Maraká]], [[Masakará]], [[Maxakali]], [[Monoxó]], [[Nokg-Nokg]], [[Okrên]], [[Orizes]], [[Pankararé]], [[Pankararu]], [[Pankaru]], [[Papaná]], [[Pataxó]], [[Pataxó Hãhãhãe]], [[Payayá]], [[Periá]], [[Pontá]], [[Rodelas]], [[Sacracrinhas]], [[Sapuya]] (Sabuja), [[Tobajara]], [[Topín]], [[Tukanusú]], [[Tupiná]], [[Tupinambá]], [[Tupinikin]], [[Tuxá]], [[Xakriabá]].

== Vanjske poveznice ==
* [https://web.archive.org/web/20160128211926/http://www.ba.gov.br/ Službene stranice] (portugalski)
* [https://web.archive.org/web/20180808064701/http://www.guia-salvador.com/ Salvador]
* [http://www.geographicguide.com/brazil.htm zemljopis Brazila]
* [https://web.archive.org/web/20140516185224/http://portoseguro.tur.br/ Porto Seguro]

{{Države Brazila}}

[[Kategorija:Države Brazila]]

Bahia - Povijest promjena

WikiSysop: bnz

WikiSysop: Bot: Automatski unos stranica