Suradnik10: Zamjena teksta - '{{lijek' u '{{infookvir lijek'

2025-04-29T04:20:02Z

Zamjena teksta - '{{lijek' u '{{infookvir lijek'

←Starija inačica		Inačica od 29. travanj 2025. u 04:20
Redak 1:		Redak 1:
	{{lijek\|		{{infookvir lijek\|
	\|image=(±)-Atenolol Enantiomers Structural Formulae.png		\|image=(±)-Atenolol Enantiomers Structural Formulae.png
	\|IUPAC_name = (''RS'')-2-[4-[2-hidrokdi-3-(1-metiletilamino)propoksi]fenil]etanamid		\|IUPAC_name = (''RS'')-2-[4-[2-hidrokdi-3-(1-metiletilamino)propoksi]fenil]etanamid

WikiSysop: bnz

2022-04-15T02:06:53Z

bnz

←Starija inačica		Inačica od 15. travanj 2022. u 02:06
Redak 1:		Redak 1:
	~~<!--'''Atenolol'''-->~~{{lijek\|		{{lijek\|
	\|image=(±)-Atenolol Enantiomers Structural Formulae.png		\|image=(±)-Atenolol Enantiomers Structural Formulae.png
	\|IUPAC_name = (''RS'')-2-[4-[2-hidrokdi-3-(1-metiletilamino)propoksi]fenil]etanamid		\|IUPAC_name = (''RS'')-2-[4-[2-hidrokdi-3-(1-metiletilamino)propoksi]fenil]etanamid

WikiSysop: Bot: Automatski unos stranica

2021-08-23T04:35:17Z

Bot: Automatski unos stranica

Nova stranica

{{lijek|
|image=(±)-Atenolol Enantiomers Structural Formulae.png
|IUPAC_name = (''RS'')-2-[4-[2-hidrokdi-3-(1-metiletilamino)propoksi]fenil]etanamid
|CAS_number = 29122-68-7
| ATC_prefix=C07
| ATC_suffix=AB03
| PubChem=2249
| DrugBank=APRD00172
| C=14 | H=22 | N=2 | O=3
| molecular_weight = 266.336 g/mol
| bioavailability = 40-50%
| protein_bound = 6-16%
| metabolism = [[Jetra]] <10%
| elimination_half-life = 6-7 sati
| excretion = [[bubreg|bubrezi]]
| pregnancy_category = C
| registracija_RH = Da
| trgovacki_RH = Atenolol, Ormidol, Tenormin
| status_HR = rx
| routes_of_administration = tablete, injekcije
}}
'''Atenolol''' je najvažniji i najpropisivaniji [[beta blokator]], sinonim cijele skupine. Bio je specifično razvijen radi dobivanja posebnog beta blokatora koji bi, za razliku od [[propranolol]]a bio selektivan za beta-1 receptore i bio [[hidrofilnost|hidrofilan]] kako ne bi prolazio krvno-moždanu barijeru i uzrokovao [[depresija|depresiju]] i noćne more.

== Djelovanje ==
On selektivno blokira beta-1 adrenergičke receptore, bez djelomične agonističke aktivnosti (ISA) i bez učinaka na stabilizaciju membrane. Atenolol smanjuje, kako tijekom mirovanja tako i tijekom napora, frekvenciju srčanog rada, udarni [[volumen]], sistolički i dijastolički [[krvni tlak]] te potrebu [[miokarde|miokarda]] za [[kisik]]om čime omogućuje mnogo veći srčani rad. Ali on smanjuje i snagu srčanog mišića što je neželjeni učinak u pacijenata koji pate od kongestivnog zatajenja srca. Dakako, takvi pacijenti mogu primati atenolol ukoliko ujedno primaju i [[lijek]]ove koji poništavaju loš učinak na rad srca ([[srčani glikozidi]]).

== Primjena ==
S obzirom da je selektivan za beta-1 receptore (pošto se ti receptori nalaze u srcu takva selektivnost još se naziva i kardioselektivnost) atenolol je prikladniji za [[astma]]tičare i one pacijente koji pate od kronične opstruktivne bolesti pluća (KOPB) jer u manjim, kliničkim dozama me izaziva sužavanje bronhija. Ipak, unatoč tomu, treba biti oprezan i kod takvih bolesnika jer atenolol u većoj dozi može izazvati napadaj gušenja.

Atenolol se ponajviše koristi u liječenju [[hipertenzija|hipertenzije]], a i za dugotrajno liječenje [[angina pectoris|angine pectoris]] te u liječenju [[tahiaritmija]]. Djelotvorna dnevna doza iznosi 75 mg.

=== Nuspojave ===
Atenolol ne smiju koristiti pacijenti koji boluju od sinus [[bradikardija|bradikardije]], atrioventrikularnog bloka II i III stupnja, u stanju [[kardiogeni šok|kardiogenog šoka]] i pacijenti koji pate od izrazite srčane slabosti. Oprez je potreban u pacijenata s kroničnim opstruktivnim bolestima dišnih putova (astma i KOBP), pacijenata slabog srca koji primaju i srčane [[glikozidi|glikozide]] ili [[diuretici|diuretike]], dijabetičara, pacijenata koji pate od, miastenije gravis, [[psorijaza|psorijaze]], [[Raynaudov sindrom|Raynaudovog sindroma]], [[hipertireoza|hipertireoze]] (tireotoksikoze), u bolesnika s oštećenom bubrežnom funkcijom te pacijenata sklonima [[alergija]]ma. Trudnice i dojilje smiju koristiti atenolol samo iznimno.

Moguće nuspojave jesu bradikardija, kongestivno srčano zatajenje i hladnoća ekstremiteta (zbog smanjenja perifernog krvnog optoka), ortostatska [[hipotenzija]], aritmije, [[bronhospazam]], može doći do smanjenja seksualne sposobnosti, pospanosti, problema sa spavanjem, umora ili slabosti, nervoze i nazalne kongestije. Od nuspojava u [[probavni sustav|probavnom sustavu]] mogu se pojaviti opstipacija, proljev, mučnina, povraćanje te nelagoda u trbuhu.

{{farmakologija}}
[[Kategorija:Beta blokatori]]

Atenolol - Povijest promjena

Suradnik10: Zamjena teksta - '{{lijek' u '{{infookvir lijek'

WikiSysop: bnz

WikiSysop: Bot: Automatski unos stranica